Rodzaje sierści u psów i jak je pielęgnować

6 min czytania

Rodzaje sierści u psów dzieli się przede wszystkim według długości i struktury włosa: wyróżniamy sierść długą, krótką, szorstką, a także psy nagie. W obrębie tych grup są też szaty kręcone, sznurowate i jedwabiste, z podszerstkiem lub bez niego. Od rodzaju sierści zależy, jak często trzeba psa czesać, czy wymaga strzyżenia lub trymowania i jak mocno linieje.

W skrócie:

Pierwotna szata psa, podobna do wilczej, składa się z podszerstka i włosów okrywowych.
Najprostszy podział to sierść długa, krótka, szorstka oraz psy nagie.
Długa sierść wymaga najwięcej pracy, szorstka regularnego trymowania, krótka najmniej, choć często mocno linieje.
Rodzaj sierści warto wziąć pod uwagę przy wyborze rasy, zwłaszcza gdy masz mało czasu lub w domu jest alergik.

Spis treści

Podszerstek i włos okrywowy: z czego składa się psia szata?

Szata psa jest dziedziczna, a jej typ jest opisany we wzorcu każdej rasy. Na przykład u przodków psa, podobnie jak u wilka, sierść składała się z dwóch warstw:

Włosów okrywowych: dłuższych, sztywniejszych, które chronią przed deszczem, śniegiem i słońcem.
Podszerstka: krótkiego, miękkiego, gęstego włosa, który działa jak izolacja termiczna. To on wypada masowo podczas linienia.

W wyniku selekcji prowadzonej przez ludzi powstały rasy o bardzo różnej szacie: z podszerstkiem i bez niego, o włosie prostym, falistym, kręconym, sznurowatym, a nawet prawie bez włosa. Właśnie dlatego rasy różnią się zarówno wyglądem, jak i potrzebami pielęgnacyjnymi.

Jakie są rodzaje sierści u psów?

Sierść długa

Długa szata może być jedwabista, wełnista, falista, kręcona lub sznurowata. Przy tym często ma gęsty podszerstek, jak u owczarka niemieckiego długowłosego czy golden retrievera. Wyjątkiem są m.in. yorkshire terrier i maltańczyk, których włos nie ma podszerstka i rośnie długo, przypominając ludzkie włosy. Dlatego taka sierść wymaga najwięcej pracy: częstego czesania, kąpieli z odżywką, a u wielu ras strzyżenia.

Rodzaje sierści u psów: długa sierść owczarka niemieckiego długowłosego — Długa sierść z podszerstkiem u owczarka niemieckiego

Sierść krótka

Krótka sierść przylega do ciała, może być miękka (np. u beagle) albo twardsza (np. u rottweilera). Mają ją m.in. boksery, dobermany, jamniki krótkowłose, beagle, rottweilery i dogi niemieckie. Dzięki temu jest najmniej wymagająca w pielęgnacji, ale wiele krótkowłosych psów linieje obficie przez cały rok, a krótkie, sztywne włoski mocno wbijają się w tkaniny.

Krótka sierść u psa jamnika krótkowłosego marmurkowego — Krótka sierść jamnika

Sierść szorstka (szorstkowłosa)

Szorstka szata składa się z twardego, sztywnego włosa okrywowego i miękkiego podszerstka. Mają ją jamnik szorstkowłosy, sznaucery i większość terierów, np. foksterier szorstkowłosy czy west highland white terrier. Jednak martwy włos nie wypada sam tak łatwo, dlatego taką sierść się trymuje, czyli wyskubuje. Natomiast strzyżenie maszynką zmiękcza włos i może zmieniać jego kolor, więc u psów wystawowych jest niewskazane.

Pies o sierści szorstkowłosej: foksterier szorstkowłosy — Szorstka sierść foksteriera

Psy nagie

To efekt mutacji genetycznej, która powoduje brak większości owłosienia. Przy tym FCI uznaje trzy rasy psów nagich: nagiego psa meksykańskiego (xoloitzcuintle), nagiego psa peruwiańskiego i chińskiego grzywacza. Co ciekawe, u każdej z nich rodzą się też szczenięta owłosione. Psy nagie wprawdzie nie wymagają czesania, ale ich skóra potrzebuje ochrony: kremu z filtrem latem, ubranka zimą i regularnego oczyszczania, bo łatwo tworzą się zaskórniki.

Pies bezwłosy: nagi pies meksykański — Nagi pies meksykański

Inne rodzaje sierści u psów

Sierść kręcona: np. pudel, bichon frise, portugalski pies wodny. Wprawdzie słabo linieje, ale bez regularnego strzyżenia i czesania szybko się filcuje.
Sierść sznurowata: np. komondor, puli. Włos naturalnie tworzy sznury, które trzeba ręcznie rozdzielać.
Sierść podwójna, bardzo gęsta: np. husky, samoyed, akita. Przy tym ogromny podszerstek wypada sezonowo w dużych ilościach.

Rodzaj sierści	Przykładowe rasy	Czesanie	Zabiegi
Długa z podszerstkiem	Golden retriever, owczarek długowłosy	3 do 7 razy w tygodniu	Kąpiel, podcinanie
Długa bez podszerstka	York, maltańczyk	Codziennie	Strzyżenie, odżywki
Krótka	Bokser, beagle, doberman	Raz w tygodniu	Rzadka kąpiel
Szorstka	Sznaucer, foksterier, westie	1 do 2 razy w tygodniu	Trymowanie co kilka miesięcy
Kręcona	Pudel, bichon	Kilka razy w tygodniu	Strzyżenie co 4 do 8 tygodni
Brak sierści	Chiński grzywacz, xolo	Nie dotyczy	Pielęgnacja skóry, ochrona przed słońcem

Jak pielęgnować różne rodzaje sierści?

Każdy typ szaty potrzebuje innych narzędzi i rytmu pielęgnacji:

Długa sierść: szczotka pudlówka, grzebień o różnym rozstawie zębów, odżywka ułatwiająca rozczesywanie. Czesz od skóry, warstwami, nie tylko z wierzchu.
Krótka sierść: gumowa rękawica lub szczotka z naturalnego włosia. W czasie linienia czesz częściej.
Szorstka sierść: trymowanie ręczne lub nożykiem do trymowania, zwykle 2 do 4 razy w roku, plus regularne przeczesywanie.
Sierść z gęstym podszerstkiem: zgrzebło i narzędzia do usuwania podszerstka, szczególnie wiosną i jesienią.
Psy nagie: łagodne kosmetyki do skóry, krem z filtrem, ochrona przed zimnem.

Więcej o narzędziach przeczytasz w artykule o szczotkach, furminatorach i zgrzebłach, a technikę wyskubywania włosa opisujemy w tekście trymowanie psa.

Nie gol psa z podwójną sierścią (np. husky, owczarka, golden retrievera) na lato. Przecież podszerstek i włos okrywowy chronią go przed przegrzaniem i słońcem, a po goleniu sierść może odrastać nierówno. Dlatego zamiast tego regularnie wyczesuj martwy podszerstek.

Które psy linieją najmniej?

Najmniej sierści w domu zostawiają psy o włosie kręconym (pudel, bichon frise), psy z długim włosem bez podszerstka (york, maltańczyk), rasy szorstkowłose regularnie trymowane oraz psy nagie. Natomiast najwięcej linieją psy z gęstym podszerstkiem i część ras krótkowłosych. Więcej o tym zjawisku przeczytasz w tekście linienie u psa.

Pamiętaj, że nie ma psów całkowicie „hipoalergicznych”. Przede wszystkim uczulają białka zawarte w naskórku, ślinie i moczu psa, a nie sam włos. Dlatego rasy, które mało linieją, mogą jednak powodować mniejsze objawy u części alergików. Szczegóły w artykule alergia na sierść psa.

Pielęgnacja sierści psa a zdrowie: co mówi stan szaty?

Zdrowa sierść jest lśniąca, elastyczna i równomiernie pokrywa ciało, a skóra pod nią jest czysta i bez zaczerwienień. Ponadto na wygląd szaty wpływają dieta (zwłaszcza białko i kwasy tłuszczowe omega-3 i omega-6), pasożyty, hormony, stres i choroby skóry.

Skonsultuj się z lekarzem weterynarii, jeśli pies ma łyse placki, matową i łamliwą sierść, łupież, strupy, zaczerwienienia, intensywnie się drapie albo linieje nadmiernie poza sezonem. Mogą to być objawy alergii, pasożytów, niedoborów lub chorób hormonalnych, np. niedoczynności tarczycy.

Najczęściej zadawane pytania

Jakie są rodzaje sierści u psów?

Najczęściej wyróżnia się sierść długą, krótką i szorstką oraz psy nagie. W tych grupach są też szaty kręcone, sznurowate i jedwabiste, a także z podszerstkiem lub bez niego.

Jaka sierść psa najmniej linieje?

Najmniej linieją psy o sierści kręconej, jak pudel i bichon, psy z długim włosem bez podszerstka, jak york i maltańczyk, oraz regularnie trymowane rasy szorstkowłose. Psy nagie praktycznie nie zostawiają włosów.

Co to jest podszerstek u psa?

To krótka, miękka i gęsta warstwa włosa pod włosem okrywowym, która chroni psa przed zimnem i upałem. Przy tym wypada sezonowo, zwykle wiosną i jesienią, i wtedy trzeba ją intensywnie wyczesywać.

Czy psa szorstkowłosego można strzyc?

Można, ale strzyżenie maszynką zmiękcza włos, pozbawia go twardej struktury i może rozjaśnić kolor. Dlatego dla zachowania typowej szaty lepiej trymować psa ręcznie, najlepiej u doświadczonego groomera.

Jak często czesać psa krótkowłosego?

Zwykle wystarczy raz w tygodniu gumową rękawicą lub szczotką z naturalnego włosia. Natomiast w okresie linienia warto czesać psa częściej, nawet codziennie, by ograniczyć ilość sierści w domu.

Podsumowanie

Rodzaje sierści u psów mają ogromny wpływ na codzienną opiekę: długa wymaga regularnego czesania, szorstka trymowania, krótka mniej pracy, ale bywa mocno liniejąca, a psy nagie potrzebują ochrony skóry. Wybierając rasę, sprawdź jej typ szaty i realnie oceń, ile czasu możesz poświęcić na pielęgnację. Więcej porad znajdziesz w artykule jak dbać o sierść psa i w kategorii nasz pies.