Gryzienie przedmiotów przez psa: przyczyny i jak oduczyć

Gryzienie przedmiotów przez psa to naturalna potrzeba, która u szczeniąt wiąże się z wymianą zębów i poznawaniem świata, a u dorosłych psów najczęściej wynika z nudy, nadmiaru energii lub stresu. Sam pies nie jest złośliwy. Jeśli wracasz do domu i znajdujesz pogryzione buty, kable czy nogi od krzeseł, poniżej dowiesz się, skąd to się bierze i jak to krok po kroku zmienić.

Dlaczego pies gryzie przedmioty?

Pies poznaje świat pyskiem w podobny sposób, jak człowiek dotykiem. Gryzienie odpręża, ponieważ uwalnia w organizmie substancje działające kojąco. Dlatego pies, który się nudzi albo denerwuje, sięga po to, co ma pod ręką, czy raczej pod zębami. Najczęstsze przyczyny niszczenia to:

• Wymiana zębów u szczeniąt, która powoduje swędzenie i dyskomfort dziąseł.
• Nuda i brak zajęcia, zwłaszcza u ras pracujących i terierów.
• Zbyt mało ruchu i aktywności umysłowej w ciągu dnia.
• Stres związany z samotnością, przeprowadzką albo zmianą w rodzinie.
• Strach przed burzą, fajerwerkami czy hałasem z zewnątrz.
• Głód lub zbyt restrykcyjna dieta, gdy pies szuka czegoś do zjedzenia.
• Ból, na przykład zębów lub dziąseł, który pies próbuje „rozgryźć”.

Trudno wskazać rasy, które niszczą, i takie, które tego nie robią. W praktyce zarówno kanapowiec, jak i energiczny terier potrafi zdemolować mieszkanie, jeśli jego potrzeby nie są zaspokojone. Zachowanie częściej zależy od środowiska i wychowania niż od rasy.

Gryzienie u szczeniaka: co jest normalne?

Szczenię mniej więcej od trzeciego do siódmego miesiąca życia wymienia zęby mleczne na stałe. W tym czasie dziąsła swędzą, więc maluch gryzie wszystko, co znajdzie. To etap, który mija, ale wymaga przygotowania.

Najpierw zabezpiecz mieszkanie: schowaj kable, buty, ładowarki i drobne przedmioty, które pies mógłby połknąć. Następnie zapewnij kilka rodzajów gryzaków o różnej twardości. Gdy szczeniak chwyci coś zakazanego, spokojnie zamień to na gryzak i pochwal go, gdy zacznie go żuć. Więcej o pierwszych miesiącach znajdziesz w dziale wychowanie szczeniąt.

Dlaczego dorosły pies niszczy meble?

U dorosłego psa niszczenie najczęściej jest sygnałem, że czegoś mu brakuje. Duże psy częściej przekopują ogród, drapią drzwi czy zrywają firanki. Z kolei małe psy gryzą tapicerkę, wykładziny i ubrania pozostawione na fotelu. Szkody bywają podobnie kosztowne, niezależnie od wielkości psa.

Weźmy przykład terierów. Są energiczne i potrzebują stałej stymulacji, więc jeśli nie wybiegają się na dworze, energia znajdzie ujście w domu. Nie jest to zemsta, bo psy nie działają z premedytacją. To po prostu efekt niezaspokojonej potrzeby ruchu i pracy.

Strach przed burzą i hałasem

Część psów gryzie i drapie podczas burzy lub fajerwerków, ponieważ w ten sposób rozładowuje stres. Jeśli jesteś w domu, bądź blisko psa i daj mu poczucie bezpieczeństwa. Natomiast gdy wiesz, że burza zastanie go samego, przygotuj zacienione miejsce bez okien i schowaj cenne przedmioty. Nigdy nie karz psa za zachowanie wynikające ze strachu. Sprawdzone metody opisaliśmy w artykule jak uspokoić psa podczas burzy.

Gryzienie pod nieobecność opiekuna

Gdy pies niszczy rzeczy tylko wtedy, gdy zostaje sam, przyczyną może być tęsknota i stres rozstania. Przyzwyczajanie do samotności trwa zwykle kilka tygodni i wymaga cierpliwości. Pierwsze wyjście powinno być krótkie, na kilka minut, a kolejne stopniowo dłuższe. Zbyt duży skok czasowy potrafi zniweczyć dotychczasową pracę.

Ważny jest też sposób wychodzenia. Wielu opiekunów przed wyjściem długo przytula psa i zachęca do zabawy, a chwilę później znika za drzwiami. Pies dostaje wtedy sprzeczne sygnały. Lepiej wychodzić i wracać spokojnie, bez wielkich pożegnań i powitań.

Jeśli pies wyje, ślini się, załatwia się w domu i niszczy głównie okolice drzwi, może to być lęk separacyjny. Wtedy potrzebny jest osobny plan, opisany w artykule lęk separacyjny u psa: objawy i terapia.

Jak oduczyć psa gryzienia przedmiotów krok po kroku?

Skuteczny plan łączy zaspokojenie potrzeb psa z mądrym zarządzaniem otoczeniem. W praktyce sprawdza się taka kolejność:

• Najpierw zapewnij odpowiednią dawkę ruchu dostosowaną do wieku i rasy.
• Dodaj codzienną pracę umysłową: zabawy węchowe, maty węchowe i proste sztuczki.
• Daj psu kilka gryzaków i rotuj je, żeby nie znudziły się zbyt szybko.
• Na czas wyjścia zostaw zabawkę na smakołyki, którą pies dostaje tylko wtedy.
• Zabezpiecz cenne przedmioty i ogranicz psu dostęp do pomieszczeń bez nadzoru.
• Nagradzaj psa, gdy wybiera gryzak zamiast zakazanej rzeczy.
• Wreszcie stopniowo ucz zostawania samemu, zaczynając od kilku minut.

Dzięki temu pies uczy się, że gryzienie jest w porządku, ale tylko jego rzeczy. Pomysły na aktywność w czterech ścianach znajdziesz w artykule jak zmęczyć psa w domu.

Najczęstsze błędy opiekunów

Z doświadczenia opiekunów i behawiorystów kilka pomyłek powtarza się bardzo często. Pierwsza to karanie psa po powrocie do domu. Pies nie łączy kary z tym, co zrobił godzinę wcześniej, więc uczy się tylko, że powrót opiekuna jest stresujący. Druga to dawanie starych butów do gryzienia, przez co pies nie odróżnia ich od nowych.

Trzecia pomyłka to zbyt mało ruchu przy jednoczesnym oczekiwaniu spokoju. Czwarta to zostawianie psa w domu na wiele godzin bez wody, zajęcia i możliwości wyjścia. Pies musi mieć stały dostęp do wody, a jeśli zostaje sam dłużej, warto poprosić kogoś o spacer w środku dnia.

Jeśli mimo starań gryzienie się nasila, pomocny bywa behawiorysta. Wiele cennych porad znajdziesz też w dziale wychowanie psa. Ponadto opiekunowie dzielą się doświadczeniami na forum o psach.

Podsumowanie

Gryzienie jest dla psa tak naturalne jak dla nas rozmowa, dlatego zamiast z nim walczyć, warto je ukierunkować. Szczenięciu pomoże cierpliwość w okresie wymiany zębów, a dorosłemu psu ruch, praca węchowa i stopniowa nauka samotności. Kary zastąp nagrodami, a cenne rzeczy schowaj, zanim pies je znajdzie. Jeśli niszczenie wiąże się z wyraźnym stresem rozstania, przeczytaj nasz poradnik o wpływie samotności na zachowanie psa.