Jak dbać o uszy psa? Kontrola, czyszczenie i objawy zapalenia
Jak dbać o uszy psa? Przede wszystkim regularnie je oglądać i wąchać, czyścić tylko wtedy, gdy są zabrudzone, osuszać po kąpieli i chronić przed ciałami obcymi. Zdrowe ucho jest jasnoróżowe, bez zapachu i wydzieliny. Jeśli Twój pupil często drapie się po głowie albo ma długie, opadające uszy, ten poradnik pomoże Ci zapobiec bolesnym zapaleniom.
W skrócie:
- Zdrowe uszy psa ogląda się regularnie, ale czyści tylko w razie potrzeby.
- Psy o uszach opadających i owłosionym kanale słuchowym są bardziej narażone na zapalenia.
- Do czyszczenia używa się płynu dla psów i wacika, nigdy patyczków.
- Woda, kłosy traw i pasożyty to najczęstsze przyczyny problemów.
- Zapach, ból, wydzielina i potrząsanie głową wymagają wizyty u weterynarza.
Dlaczego psie ucho jest wrażliwe?
Przewód słuchowy psa jest długi i ma kształt litery L: najpierw biegnie pionowo w dół, a potem skręca poziomo w stronę błony bębenkowej. W tym zagięciu łatwo zatrzymują się woda, woskowina i zanieczyszczenia. Dlatego infekcje uszu należą do najczęstszych powodów wizyt u weterynarza.
Przodek psa, wilk, ma uszy stojące, które dobrze się wietrzą. Wiele współczesnych ras ma natomiast uszy długie i opadające, na przykład spaniele, basety czy beagle. Pod taką małżowiną jest cieplej i wilgotniej, co sprzyja namnażaniu bakterii i drożdżaków. Z kolei psy o uszach stojących częściej mają zadrapania, ukąszenia owadów i podrażnienia zewnętrznej części małżowiny.

Jak dbać o uszy psa na co dzień: kontrola w domu
Najlepiej zrób z tego krótki rytuał, na przykład raz w tygodniu podczas czesania. Dzięki temu pies przyzwyczai się do dotyku, a Ty szybko zauważysz zmiany. Sprawdzenie trwa minutę:
- Najpierw delikatnie unieś małżowinę i obejrzyj jej wewnętrzną stronę oraz wejście do kanału.
- Następnie oceń kolor: zdrowa skóra jest jasnoróżowa, bez zaczerwienienia i obrzęku.
- Powąchaj ucho. Lekki zapach jest normalny, natomiast intensywny, słodkawy lub zgniły świadczy o infekcji.
- Sprawdź, czy nie ma ciemnej woskowiny, ropnej wydzieliny, strupków lub pasożytów.
- Na koniec przetrzyj wejście do ucha suchym wacikiem. Czysty wacik oznacza, że ucho nie wymaga czyszczenia.
Nagradzaj psa za spokój smakołykiem. W efekcie zabiegi pielęgnacyjne nie będą mu się kojarzyły z przymusem, co bardzo przydaje się w razie leczenia.
Jak czyścić psu uszy, gdy są brudne?
Do czyszczenia używaj płynu przeznaczonego do uszu psów. Wlej niewielką ilość do kanału zgodnie z instrukcją, delikatnie pomasuj podstawę ucha, aby płyn rozpuścił zabrudzenia, i pozwól psu otrząsnąć głowę. Następnie wacikiem lub gazikiem owiniętym na palcu wytrzyj to, co wypłynęło, tylko w zasięgu wzroku.
Unikaj patyczków higienicznych, ponieważ wpychają woskowinę głębiej i mogą uszkodzić błonę bębenkową. Nie stosuj też wody utlenionej, alkoholu, octu ani domowych olejów. Szczegółową instrukcję ze zdjęciami znajdziesz w artykule czyszczenie uszu u psa krok po kroku.
Płyny do uszu, waciki i gaziki dla psów znajdziesz w sklepie zoologicznym z kosmetykami dla psów. Jeśli pies ma już stan zapalny, nie czyść ucha na własną rękę, tylko poczekaj na zalecenia weterynarza.
Pielęgnacja uszu psa: włosy, woda i kąpiele
Włosy w kanale słuchowym
Niektóre rasy, na przykład pudle, sznaucery, shih tzu czy terier maltański, mają gęste włosy rosnące w kanale słuchowym. Zatrzymują one woskowinę i kurz, utrudniają wentylację, a w efekcie sprzyjają zapaleniom. Dawniej rutynowo wyrywano je pęsetą. Dziś wielu lekarzy weterynarii zaleca ostrożność, ponieważ wyrywanie może podrażnić skórę. Dlatego decyzję o usuwaniu włosów podejmij z weterynarzem lub doświadczonym groomerem.
Woda w uszach
Woda, która dostanie się do ucha podczas kąpieli lub pływania, zalega w poziomej części przewodu. Ciepło i wilgoć to idealne warunki dla bakterii i drożdżaków. Podczas kąpieli w domu możesz osłonić uszy wacikiem przy wejściu do kanału, a po kąpieli i pływaniu dokładnie osusz małżowinę ręcznikiem. U psów, które często pływają, weterynarz może zalecić płyn wysuszający.
Ciała obce i pasożyty w uszach
Latem największym zagrożeniem są kłosy traw, zwłaszcza tzw. wiechy. Ich zadziory sprawiają, że kłos przesuwa się tylko w jedną stronę: w głąb ucha. Pies, który po spacerze w wysokiej trawie nagle zaczyna potrząsać głową, przechylać ją i drapać ucho, wymaga szybkiej wizyty u weterynarza. Nie wyciągaj ciała obcego z kanału na własną rękę.
W uszach mogą też zagnieździć się świerzbowce uszne, które powodują silny świąd i ciemną, kruszącą się wydzielinę przypominającą fusy od kawy. Ponadto kleszcze chętnie przysysają się do małżowin. Dlatego po spacerze przeglądaj uszy razem z resztą ciała psa.
Kiedy z uszami psa iść do weterynarza?
Choroby uszu u psów bywają bardzo bolesne, a nieleczone mogą przejść w przewlekłe zapalenie ucha środkowego lub wewnętrznego. Zwróć uwagę na takie objawy:
- Potrząsanie głową, drapanie uszu i pocieranie nimi o podłogę lub meble.
- Zaczerwienienie, obrzęk lub zgrubienie małżowiny.
- Nieprzyjemny zapach, ciemna, żółta lub ropna wydzielina.
- Przechylanie głowy, utrata równowagi, chodzenie w kółko.
- Bolesność przy dotyku, piszczenie, niechęć do głaskania po głowie.
- Krwiak małżowiny, czyli miękkie, wypełnione płynem uwypuklenie.
Przy którymkolwiek z tych objawów nie zakraplaj żadnych preparatów na własną rękę. Jeśli błona bębenkowa jest uszkodzona, niektóre środki mogą zaszkodzić słuchowi. Lekarz weterynarii obejrzy ucho otoskopem, pobierze wymaz i dobierze leczenie. Ten tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje wizyty u weterynarza.
Przyczyny, rodzaje i leczenie zapaleń omawiamy w artykule choroby uszu u psów: objawy i leczenie. Częste nawroty infekcji bywają też objawem alergii, więc warto szukać ich przyczyny razem z lekarzem.
Jak dbać o uszy psa bez błędów: czego unikać
Z doświadczenia opiekunów i groomerów wynika, że najczęściej szkodzimy psu, gdy czyścimy uszy zbyt często i zbyt głęboko, używamy patyczków, nie osuszamy uszu po kąpieli albo leczymy infekcję domowymi sposobami. Lepiej mniej, ale regularnie i delikatnie. Ogólne zasady dbania o psa krok po kroku znajdziesz w poradniku pielęgnacja psa: kąpiel, sierść, uszy, zęby i pazury.
Najczęściej zadawane pytania
Zdrowe uszy wiele psów oczyszcza samodzielnie, więc wystarczy je regularnie oglądać, na przykład raz w tygodniu. Czyści się je dopiero wtedy, gdy są widocznie zabrudzone, a psy o uszach opadających lub dużo pływające zwykle wymagają tego częściej.
Specjalnym płynem do czyszczenia uszu psów i wacikiem lub gazikiem. Nie używaj patyczków higienicznych, wody utlenionej, alkoholu ani olejów kuchennych, ponieważ mogą podrażnić delikatną skórę lub wepchnąć zabrudzenia głębiej.
Typowe objawy to potrząsanie głową, drapanie ucha, zaczerwienienie, obrzęk, nieprzyjemny zapach i ciemna lub ropna wydzielina. Pies może też przechylać głowę i reagować bólem na dotyk. Wtedy potrzebna jest wizyta u weterynarza.
Nie zawsze. U niektórych ras, na przykład pudli czy sznaucerów, nadmiar włosa w kanale usznym utrudnia wentylację, ale decyzję o jego usuwaniu najlepiej podjąć z weterynarzem lub doświadczonym groomerem.
Nie próbuj go wyciągać na własną rękę głęboko z kanału. Jeśli pies nagle zaczął potrząsać głową po spacerze w wysokiej trawie, jak najszybciej jedź do weterynarza, który usunie ciało obce za pomocą otoskopu.
Podsumowanie
Jak dbać o uszy psa? Przede wszystkim mądrze. Zdrowe uszy to efekt regularnej obserwacji, a nie częstego czyszczenia. Oglądaj je co tydzień, osuszaj po kąpieli, unikaj patyczków i reaguj na zapach, wydzielinę oraz potrząsanie głową. Psy o uszach opadających i owłosionym kanale potrzebują więcej uwagi, ale przy dobrej rutynie także one mogą uniknąć bolesnych zapaleń. Jeśli szukasz gabinetu w okolicy, zajrzyj do katalogu weterynarzy. Ogólne informacje o zdrowiu zwierząt publikuje Główny Inspektorat Weterynarii.
Czytaj także
PielęgnacjaPielęgnacja yorka: kąpiel, czesanie, oczy i zęby krok po kroku
PielęgnacjaPielęgnacja cocker spaniela: czesanie, trymowanie, uszy i kąpiel
PielęgnacjaPielęgnacja shih tzu: czesanie, kąpiel, oczy i uszy krok po kroku
PielęgnacjaPielęgnacja owczarka niemieckiego długowłosego: czesanie i linienie
PielęgnacjaPierwsza kąpiel szczeniaka: kiedy i jak wykąpać szczeniaka krok po kroku
PielęgnacjaKołtuny u psa: jak je usunąć i jak im zapobiegać
PielęgnacjaStrzyżenie yorka: jak często i jaką fryzurę wybrać
PielęgnacjaŁzawienie oczu u maltańczyka: przyczyny i pielęgnacja

