Kooikerhondje: charakter, wygląd i zdrowie płochacza holenderskiego

Kooikerhondje, czyli płochacz holenderski, to mały, rudo-biały pies myśliwski z Holandii, który dawniej wabił kaczki do pułapek. Dziś jest przede wszystkim wesołym, czujnym psem rodzinnym, wrażliwym i bardzo przywiązanym do domowników. Jeśli zastanawiasz się, czy jego temperament i potrzeby pasują do Twojego życia, znajdziesz tu praktyczne wskazówki.

Historia i pochodzenie płochacza holenderskiego

Nazwa rasy pochodzi od holenderskiego słowa „kooi”, czyli specjalnej pułapki na kaczki, zbudowanej z kanałów i sieci. Zadaniem psa było krążenie wzdłuż brzegu i machanie puszystym, białym ogonem. Ciekawskie kaczki płynęły za nim w głąb kanału, gdzie myśliwy zamykał pułapkę. Pies nie miał więc gonić ani aportować, tylko zwabiać, co wymagało spokoju, cierpliwości i współpracy z człowiekiem.

Psy w tym typie widać na obrazach holenderskich mistrzów XVII wieku, między innymi Jana Steena i Rembrandta. Z czasem zmiany w łowiectwie sprawiły, że rasa prawie zanikła. Jej odbudowa zaczęła się w latach czterdziestych XX wieku dzięki baronowej van Hardenbroek, która odszukała ostatnie psy w tym typie. Dziś płochacz holenderski jest uznany przez FCI i zyskuje popularność w Europie, także w Polsce.

Wygląd i wzorzec kooikerhondje

To harmonijnie zbudowany pies o sylwetce zbliżonej do kwadratu, ale nieco dłuższej niż wysokość. Według wzorca FCI wysokość w kłębie wynosi orientacyjnie od 35 do 42 cm, przy czym ideałem dla psa jest około 40 cm, a dla suki około 38 cm. Masa ciała nie jest podana we wzorcu, typowo mieści się w przedziale od 9 do 11 kg.

Głowa jest sucha, z umiarkowanym stopem i ciemnymi, migdałowymi oczami o łagodnym wyrazie. Uszy są średniej wielkości, wiszące, a ich charakterystyczną ozdobą są długie, czarne włosy na końcach, nazywane „kolczykami”. Pożądana jest ich obecność, bo to znak rozpoznawczy rasy. Ogon jest długi, dobrze owłosiony, z białą flagą, którą pies dawniej wabił kaczki.

Szata i umaszczenie

Sierść jest średnio długa, prosta lub lekko falista, przylegająca, z dobrze rozwiniętym podszerstkiem. Dzięki temu chroni psa przed wilgocią i chłodem. Umaszczenie to wyraźne pomarańczowo-czerwone łaty na białym tle. Uszy, okolice oczu i grzbiet są zwykle rude, natomiast pierś, nogi i koniec ogona białe.

Charakter i temperament: jaki jest kooikerhondje?

Kooikerhondje jest wesoły, czujny i inteligentny. W domu potrafi być spokojny, natomiast na spacerze szybko odzyskuje energię i chętnie się bawi. Bardzo przywiązuje się do swojej rodziny i często wybiera jedną osobę, za którą chodzi krok w krok. Z doświadczenia opiekunów wynika, że ten pies dobrze wyczuwa emocje ludzi i reaguje na napięcie w domu.

Wobec obcych jest powściągliwy. Nie wita każdego entuzjastycznie, tylko najpierw obserwuje. Dopiero gdy poczuje się bezpiecznie, otwiera się na nowe osoby. Ta ostrożność wynika z wrażliwego charakteru, dlatego nie powinna być mylona z agresją. Jednak u źle socjalizowanych psów może przerodzić się w lękliwość.

Z innymi psami zwykle żyje dobrze, chociaż nie lubi nachalnych, hałaśliwych zabaw. Z kotami może się dogadać, szczególnie jeśli dorastał z nimi od szczeniaka. Ponieważ jest psem myśliwskim, ptaki i drobne zwierzęta na spacerze mogą go kusić.

Dla kogo jest płochacz holenderski?

Ten pies dobrze odnajduje się w wielu domach, o ile jego potrzeby zostaną zrozumiane. Najlepiej sprawdzi się, gdy:

• Masz czas na codzienne, aktywne spacery i chcesz uczyć psa nowych zadań.
• Lubisz spokojną, opartą na nagrodach pracę, ponieważ ta rasa źle znosi krzyk i surowość.
• Masz dzieci w wieku szkolnym, które rozumieją, że pies potrzebuje chwili spokoju.
• Interesują Cię sporty, na przykład agility, nosework, obedience czy dog frisbee.
• Zależy Ci na psie, który dobrze odnajdzie się w mieszkaniu, jeśli dostanie odpowiednią dawkę ruchu.

Natomiast nie jest to dobry wybór do domu z małymi, hałaśliwymi dziećmi bez nadzoru ani dla osób, które długo nie bywają w domu. Kooikerhondje źle znosi samotność i częste zmiany otoczenia. Jeśli wahasz się co do wyboru rasy, sprawdź nasz quiz, jaka rasa psa pasuje do Ciebie.

Wychowanie i szkolenie kooikerhondje

Kooikerhondje szybko się uczy i chętnie współpracuje, ale jest wrażliwy. Najlepsze efekty daje szkolenie oparte na nagrodach: smakołykach, zabawie i pochwale. Krótkie, urozmaicone sesje sprawdzają się lepiej niż długie powtarzanie jednego ćwiczenia. Kary fizyczne i krzyk zniszczą zaufanie i mogą wywołać lęk.

Socjalizacja jest kluczowa w pierwszych miesiącach życia. Szczeniak powinien spokojnie poznawać ludzi, psy, dźwięki, miejsca i środki transportu. W praktyce opłaca się zapisać go do dobrej psiej szkoły na zajęcia dla szczeniąt. Dzięki temu dorosły pies będzie pewniejszy siebie. Wskazówki dla młodych psów znajdziesz w kategorii wychowanie szczeniąt.

Najczęstsze błędy opiekunów

• Pomijanie socjalizacji, bo „pies jest mały”, co później skutkuje nieufnością wobec obcych.
• Zmuszanie psa do kontaktu z nieznajomymi, zamiast pozwolić mu podejść we własnym tempie.
• Zbyt mało zajęć dla głowy, przez co znudzony pies zaczyna szczekać lub niszczyć.
• Przekarmianie smakołykami, które przy łakomstwie rasy szybko prowadzi do nadwagi.

Ile ruchu potrzebuje kooikerhondje?

Orientacyjnie dorosły pies potrzebuje około półtorej do dwóch godzin aktywności dziennie, podzielonej na kilka spacerów. Ważniejsza od długości jest jednak jakość: węszenie, aportowanie, krótkie zadania posłuszeństwa i spokojne eksplorowanie nowych miejsc. Dzięki temu pies wraca do domu zmęczony i zrelaksowany. Szczenięta i młode psy potrzebują krótszych, częstszych wyjść, ponieważ ich stawy wciąż się rozwijają.

Pielęgnacja płochacza holenderskiego

Pielęgnacja jest prosta, ponieważ sierść naturalnie odpycha brud i wodę. Wystarczy szczotkowanie raz lub dwa razy w tygodniu, a w okresie linienia częściej. Kąpiel jest potrzebna rzadko, gdyż zbyt częste mycie usuwa naturalną warstwę ochronną.

Zwróć uwagę na uszy, które są wiszące i owłosione. Sprawdzaj je co tydzień i delikatnie czyść, jeśli pojawia się zapach lub zaczerwienienie. Ponadto regularnie przycinaj pazury i sierść między opuszkami oraz dbaj o higienę jamy ustnej.

Żywienie kooikerhondje

Psy tej rasy mają dobry apetyt i skłonność do tycia. Dlatego wybieraj pełnoporcjową karmę dla małych i średnich, aktywnych psów, a porcję dopasuj do wieku i ruchu. Pomoże Ci w tym kalkulator ile karmy dla psa. Smakołyki treningowe odejmuj od dziennej porcji.

Nie podawaj resztek ze stołu. Szczególnie niebezpieczne są czekolada, ksylitol, winogrona i rodzynki, cebula i czosnek, które mogą wywołać poważne zatrucie. Zawsze zapewnij psu dostęp do świeżej wody.

Zdrowie i choroby rasy kooikerhondje

Kooikerhondje jest ogólnie zdrową rasą, jednak ze względu na małą pulę genetyczną, z której odbudowano rasę, pojawiają się choroby dziedziczne. Najczęściej wymienia się:

• Chorobę von Willebranda, czyli zaburzenie krzepliwości krwi, które może powodować przedłużone krwawienia.
• Dziedziczną mielopatię martwiczą, chorobę układu nerwowego, objawiającą się zaburzeniami chodu u młodych psów.
• Choroby oczu, na przykład zaćmę.
• Zwichnięcie rzepki i padaczkę.

Dla części tych chorób istnieją testy genetyczne, dlatego odpowiedzialni hodowcy badają psy przed kryciem. Jako opiekun obserwuj objawy: chwiejny chód, krwawienia, które długo się nie zatrzymują, kulawiznę albo zmętnienie oka.

Ile kosztuje szczeniak kooikerhondje i jak wybrać hodowlę?

Cena szczeniaka zależy od hodowli, rodowodu, wyników badań genetycznych rodziców i kraju pochodzenia. Ze względu na zmienne realia rynku lepiej porównać kilka hodowli niż kierować się jedną kwotą. Bardzo tani szczeniak bez rodowodu i badań to zwykle sygnał ostrzegawczy.

Wybieraj hodowlę zarejestrowaną w organizacji uznawanej przez FCI. Zapytaj o testy w kierunku choroby von Willebranda i mielopatii oraz o badania oczu rodziców. Dobry hodowca pokaże Ci matkę, opowie o charakterze psów i zapyta o Twoje warunki. Szczeniak powinien być odrobaczony, zaszczepiony, zaczipowany i mieć metrykę. Informacje o hodowlach i wystawach znajdziesz na stronie Związku Kynologicznego w Polsce oraz w naszym katalogu hodowli.

Podsumowanie

Płochacz holenderski łączy myśliwską przeszłość z wrażliwym, rodzinnym charakterem. Potrzebuje cierpliwej socjalizacji, łagodnego szkolenia i codziennego ruchu, a w zamian jest wiernym, radosnym towarzyszem. Wybierając szczeniaka, stawiaj na hodowlę z badaniami genetycznymi. Jeśli chcesz porównać go z innymi psami tej grupy, przeczytaj tekst o rasach zaklasyfikowanych do płochaczy.