Appenzeller sennenhund: charakter, wygląd i wymagania
Appenzeller sennenhund, czyli pies pasterski z Appenzell, to średniej wielkości, trójkolorowy pies ze szwajcarskich Alp, wyhodowany do zaganiania bydła i pilnowania gospodarstw. Jest energiczny, inteligentny, głośny i bardzo przywiązany do rodziny. Jeśli szukasz psa do aktywnego życia na wsi lub na obrzeżach miasta, poniżej sprawdzisz, czy appenzeller będzie dobrym wyborem.
W skrócie:
- To pies pracujący, który potrzebuje codziennego ruchu i zadań dla głowy.
- Jest czujny i szczekliwy, dlatego dobrze pilnuje, ale bywa głośny.
- Szybko się uczy, choć wymaga konsekwencji i wczesnej socjalizacji.
- Krótka, gęsta szata jest łatwa w pielęgnacji, ale linieje sezonowo.
Cechy rasy: appenzeller sennenhund
- Kraj pochodzenia
- Szwajcaria
- Grupa FCI
- 2, szwajcarskie psy pasterskie
- Wielkość
- średnia
- Wysokość w kłębie
- 50 do 56 cm
- Masa ciała
- ok. 22 do 32 kg
- Długość życia
- ok. 12 do 14 lat
- Szata
- krótka, gęsta, z podszerstkiem
- Umaszczenie
- czarne lub brązowe trikolor
- Energia i potrzeba ruchu
- Łatwość szkolenia
- Stosunek do dzieci
- Stosunek do innych psów
- Pielęgnacja sierści
- Linienie
- Szczekliwość
- Do mieszkania w bloku
Historia i pochodzenie appenzellera
Rasa wywodzi się z regionu Appenzell w północno-wschodniej Szwajcarii, gdzie przez wieki pomagała rolnikom przy bydle. Pierwszy znany opis pochodzi z połowy XIX wieku i przedstawia psa jako głośno szczekającego, krótkowłosego, wielobarwnego pomocnika, który pilnuje zabudowań i zagania stada.
Pod koniec XIX wieku szwajcarscy kynolodzy zaczęli porządkować hodowlę. Zakupiono pierwsze psy hodowlane, a niedługo później appenzellery pokazano na wystawie w Winterthur w nowej klasie psów pasterskich górskich. Dużą rolę odegrał profesor Albert Heim, z którego inicjatywy powstał klub rasy. Pierwszy oficjalny wzorzec opracowano na początku XX wieku.
Appenzeller należy do czterech szwajcarskich psów pasterskich, obok berneńskiego psa pasterskiego, dużego szwajcarskiego psa pasterskiego i entlebuchera. Więcej o tej rodzinie przeczytasz w tekście rasy szwajcarskich psów pasterskich.

Jak wygląda appenzeller? Wygląd i wzorzec
To pies średniej wielkości o niemal kwadratowej, zwartej sylwetce. Przede wszystkim głowa jest lekko klinowata, kufa średnio masywna, a oczy raczej małe, migdałowate. Z kolei uszy są wysoko osadzone, trójkątne, przylegające do policzków. Ponadto klatka piersiowa jest szeroka i głęboka, a grzbiet prosty i mocny. Najbardziej charakterystyczny jest jednak ogon: wysoko osadzony, w ruchu ciasno zakręcony nad grzbietem lub na boku.
Szata, umaszczenie i wymiary appenzellera
Natomiast sierść jest krótka, twarda, gęsta i błyszcząca, z gęstym podszerstkiem. Dodatkowo umaszczenie podstawowe to czarne lub czekoladowe, z symetrycznym rdzawobrązowym podpalaniem i białymi znaczeniami. Wzorzec wymaga białej strzałki na głowie, białej piersi, białych skarpetek i białego końca ogona, a nad oczami widoczne są rdzawe plamki. Psy mierzą zatem orientacyjnie 52 do 56 cm, suki 50 do 54 cm. Szczegóły znajdziesz we wzorcu rasy opublikowanym przez FCI.


Jaki charakter ma appenzeller sennenhund?
Appenzeller to prawdziwy pies do pracy: energiczny, pracowity i bystry. Najszczęśliwszy jest wtedy, gdy może towarzyszyć opiekunowi w codziennych zajęciach. Wielu opiekunów zauważa, że to pies „wszędobylski”, który chce wiedzieć, co dzieje się w domu i na podwórku.
Co więcej, jest czujny i bardzo głośny. Szczekaniem oznajmia każdego gościa i każdą zmianę w otoczeniu, co czyni go świetnym stróżem, ale w zabudowie szeregowej może być kłopotem. Jednocześnie wobec obcych bywa zdystansowany, natomiast do rodziny jest bardzo przywiązany. Na szczęście zazwyczaj nie ucieka i nie ma silnej skłonności do polowania, ponieważ selekcjonowano go do pracy blisko gospodarstwa.
Także z innymi zwierzętami domowymi zwykle żyje zgodnie, jeśli zna je od szczeniaka. Ma jednak naturalny instynkt zaganiania, więc może podszczypywać biegające dzieci czy rowerzystów. Dlaczego? Tak właśnie pracował przy bydle, a ten odruch trzeba łagodnie przekierować.

Dla kogo jest appenzeller?
Ta rasa sprawdzi się, jeśli spełniasz większość poniższych warunków:
- Masz czas na co najmniej dwie godziny ruchu i zajęć dziennie.
- Mieszkasz w domu z ogrodem, najlepiej na wsi lub obrzeżach miasta.
- Lubisz szkolić psa i chcesz uprawiać z nim sport, na przykład agility, obedience czy pracę węchową.
- Akceptujesz psa, który głośno informuje o wszystkim, co się dzieje.
- Masz cierpliwość do konsekwentnego wychowania młodego, energicznego psa.
W mieszkaniu w bloku appenzeller może żyć tylko przy bardzo aktywnym opiekunie, ale i wtedy szczekliwość bywa problemem dla sąsiadów. Jeśli nie masz pewności, czy to pies dla Ciebie, sprawdź quiz, jaka rasa pasuje do Ciebie.

Wychowanie i szkolenie
Appenzeller uczy się szybko i lubi pracować z człowiekiem. Jednak jest też pewny siebie i potrafi wykorzystać niekonsekwencję opiekuna. W praktyce najlepiej sprawdzają się krótkie, urozmaicone sesje oparte na nagrodach i zabawie. Najpierw postaw na socjalizację z ludźmi, psami i miejscami, następnie naucz przywołania i spokojnego chodzenia na smyczy. Ważne jest też uczenie komendy „cicho” i nagradzanie spokoju, aby ograniczyć nadmierne szczekanie.
Najczęstsze błędy opiekunów
Po pierwsze, zbyt mało pracy umysłowej, przez co pies sam szuka zajęcia. Po drugie, nagradzanie szczekania uwagą, nawet krzykiem. Po trzecie, pozwalanie na zaganianie dzieci. Wreszcie, pozostawianie psa samego na wiele godzin, co szybko kończy się frustracją. Więcej porad znajdziesz w dziale tresura psa.

Pielęgnacja i żywienie
Krótka szata nie wymaga strzyżenia. Dlatego wystarczy szczotkowanie raz w tygodniu, a w okresie linienia, wiosną i jesienią, częściej. Ponadto kontroluj uszy, pazury i zęby. Natomiast kąp psa tylko wtedy, gdy jest naprawdę brudny.
Aktywny pies potrzebuje pełnowartościowej karmy dopasowanej do wieku i wysiłku. Uważaj jednak również na nadwagę, ponieważ appenzellery chętnie jedzą. Orientacyjną porcję obliczysz w kalkulatorze, ile karmy dla psa. Nigdy nie podawaj czekolady, ksylitolu, winogron, rodzynek, cebuli ani czosnku, bo są dla psów toksyczne.
Szczotka z gumowymi wypustkami i zabawki do pracy umysłowej, na przykład maty węchowe, przydadzą się każdemu opiekunowi appenzellera. Takie akcesoria znajdziesz w sklepie zoologicznym.

Zdrowie i choroby rasy
Appenzeller uchodzi za stosunkowo zdrową i długowieczną rasę wśród szwajcarskich psów pasterskich. Odpowiedzialni hodowcy badają jednak psy w kierunku kilku problemów:
- Dysplazja stawów biodrowych i łokciowych, objawiająca się sztywnością i kulawizną.
- Choroby oczu, w tym zmiany siatkówki, prowadzące do pogorszenia widzenia.
- Nadwaga u psów, które mają za mało ruchu.
Więcej o problemach stawowych przeczytasz w artykule o dysplazji stawu biodrowego u psa.
Kulawizna, sztywność po odpoczynku, zaburzenia widzenia, wyraźny przyrost masy czy nagła apatia to powody do wizyty u lekarza weterynarii. Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady weterynaryjnej.

Ile kosztuje szczeniak appenzeller i jak wybrać hodowlę?
W Polsce rasa jest rzadka, a ceny szczeniąt z rodowodem zmieniają się, dlatego nie podajemy konkretnej kwoty. Na cenę wpływają przede wszystkim badania zdrowotne rodziców, ich osiągnięcia, renoma hodowli i dostępność miotów. W efekcie często trzeba poczekać na szczenię albo szukać hodowli za granicą.
Najpierw poznaj matkę szczeniąt, zapytaj o badania stawów i oczu oraz o socjalizację. Z kolei dobry hodowca dopyta Cię o tryb życia i doświadczenie z psami. Rzetelne hodowle znajdziesz w katalogu hodowli.


Najczęściej zadawane pytania
Tak. To jedna z bardziej szczekliwych ras, ponieważ od zawsze pilnował gospodarstw. Szkolenie i odpowiednia ilość zajęć ograniczają ten problem, ale go nie eliminują.
Lepiej czuje się w domu z ogrodem. W mieszkaniu może żyć tylko przy bardzo aktywnym opiekunie, a szczekliwość bywa uciążliwa dla sąsiadów.
Dorosły pies waży orientacyjnie od około 22 do 32 kg. Suki są zwykle nieco lżejsze i niższe.
Zwykle jest oddany rodzinie i chętny do zabawy. Ma jednak instynkt zaganiania, więc może podszczypywać biegające dzieci, co wymaga nadzoru i treningu.
Podsumowanie
Pies pasterski z Appenzell to energiczny, bystry i oddany towarzysz dla aktywnych ludzi. Odwdzięczy się lojalnością i chęcią do pracy, jeśli dostanie ruch, zadania i konsekwentne wychowanie. W spokojnym mieszkaniu w mieście będzie się nudził i głośno o tym informował. Porównaj go z innymi rasami ze Szwajcarii w artykule rasy psów ze Szwajcarii.
Czytaj także
Porady rasPsy o maści białej
Rasy psówLista ras psów agresywnych w Polsce: 11 ras i wymagane zezwolenie
Płochacze, psy aportujące i psy dowodneRasy spanieli
Rasy psówNajmniejsze psy świata: 10 małych ras, wymiary i porady
Alfabetyczna lista rasSzpic miniaturowy (pomeranian): charakter, waga, pielęgnacja, cena
Alfabetyczna lista rasOwczarek niemiecki krótkowłosy: charakter, wzorzec, zdrowie i cena
Alfabetyczna lista rasMaltańczyk: charakter, pielęgnacja, zdrowie i cena szczeniaka
Porady rasPies dla alergika: rasy, które uczulają mniej, i jak wybrać psa

