Azawakh: opis rasy, charakter, wygląd, zdrowie i wymagania

Azawakh to smukły, elegancki chart z południowej Sahary, ceniony za szybkość i wytrzymałość. Rasa towarzyszyła koczowniczym plemionom jako myśliwy i stróż. W Europie pozostaje rzadkością, a jej opiekun musi pogodzić się z niezależnym charakterem psa.

Skąd pochodzi azawakh?

Pierwsze charty pojawiły się na południu Sahary już w czasach starożytnych. Początkowo pełniły rolę psów myśliwskich, stróżujących i towarzyszących człowiekowi. Ponadto wiadomo, że razem z plemionami koczowniczymi, między innymi z Tuaregami, polowały na zwierzynę. Nomadzi cenili także ich czujność, dlatego powierzali im pilnowanie osad.

W przeciwieństwie do większości chartów azawakh często pracuje w stadzie. Psy razem odganiają drapieżniki i polują. Z kolei badania genetyczne wykazały, że charty te pochodzą od afrykańskich psów pariasów i są blisko spokrewnione ze sloughi z północno-zachodniej Afryki. Rasa zachowała bowiem wiele cech psów pierwotnych. Należą do nich praca w grupie, nieufność wobec nieznanego, silny instynkt stróżowania i instynkt kopania nor. Więcej o pokrewnej rasie przeczytasz w artykule sloughi, czyli chart arabski.

W ojczyźnie azawakha hodowla wygląda inaczej niż w Europie. Tamtejsi nomadzi nie stosują zasad selektywnej hodowli i rzadko znają pojęcie czystości rasy. Dlatego psy żyją tam w zupełnie innych warunkach niż europejskie.

Jak wygląda azawakh?

Sylwetka azawakha wpisuje się w prostokąt, bo wysokość w kłębie jest nieco większa od długości tułowia. Zwykle psy mierzą od 64 do 74 cm, a suki od 60 do 70 cm. Natomiast dorosły samiec waży zwykle 20 do 25 kg, a suka od 15 do 20 kg. Dzięki temu kościec i muskulatura wyraźnie rysują się pod cienką, suchą skórą.

Głowa jest sucha i wydłużona, ale nieprzesadnie. Ponadto czaszka jest prawie płaska, a guz potyliczny wydatny. Z kolei oczy są migdałowate, ciemne lub bursztynowe. Uszy natomiast przylegają do czaszki i są trójkątne. Szyja jest też długa i lekko wysklepiona. Ogon długi i suchy ma ten sam włos co reszta ciała, a kończyny są proste i prostopadłe do podłoża.

Szata i ruch

Włos jest zatem krótki i delikatny, a brzuch nieowłosiony. Umaszczenie waha się od piaskowego do ciemnego płowego. Na głowie czasem bywa delikatna maska i biała strzałka, a na kończynach obowiązkowo występują białe znaczenia.

Podstawowym kryterium oceny rasy jest gładki, lekki chód. Smukła budowa zapewnia więc sprężyste ruchy, więc pies bez problemu przechodzi w stęp, kłus i galop. Charty nie polują po węchu, lecz wzrokiem, dlatego muszą cały czas widzieć zwierzynę.

Charakter azawakha

Azawakh jest niezależny i uparty, co jest typowe dla chartów. Dlatego wymaga konsekwentnego, cierpliwego opiekuna, który przeprowadzi podstawowe szkolenie z posłuszeństwa. Zwykle mocno wiąże się z jedną osobą i do niej ma największe zaufanie. Natomiast relacje z resztą rodziny bywają bardziej chłodne.

Zatem rasa nie nadaje się raczej do domów z małymi dziećmi, ponieważ pies ma niewiele cierpliwości do najmłodszych. Wobec obcych zachowuje natomiast dystans i nie lubi się integrować. Ma jednak doskonałą pamięć. Jeśli raz pokażesz mu, kto jest przyjacielem, następnym razem powita tę osobę z większym zaufaniem.

Użytkowość i potrzeby azawakha

Niestety charty nie są popularne w Europie ani obu Amerykach. Większość populacji pozostaje w rękach afrykańskich myśliwych, którzy cenią ich zdolności i wytrzymałość. W sprzyjających warunkach pies może biec z prędkością do 65 km/h. Dlatego potrzebuje codziennego biegania w bezpiecznym, ogrodzonym terenie, a spuszczony ze smyczy w nieznanym miejscu, może pobiec za zwierzyną i nie wrócić.

Ponadto krótka sierść i brak podszerstka sprawiają, że pies marznie. Dlatego zimą potrzebuje ubranka i ciepłego legowiska. Z tego powodu nie zalecamy trzymania go w kojcu na zewnątrz. Więcej informacji o tej grupie psów znajdziesz w tekstach charty: najstarsza grupa ras i grupa X FCI.

Zdrowie i pielęgnacja azawakha

Rasa jest generalnie zdrowa i odporna, choć w niektórych liniach opisano padaczkę i syndrom Wobblera, czyli chorobę neurologiczną. Dlatego przed zakupem sprawdź rodziców i wyniki badań. Pielęgnacja jest prosta, ponieważ krótki włos wystarczy sporadycznie przeczesać. Poza tym kontroluj pazury i uszy oraz dbaj o ochronę przed zimnem.

Czy azawakh jest rasą dla ciebie?

Azawakh jest dla ludzi z doświadczeniem w pracy z chartami, którzy mają ogrodzony teren i czas na długie spacery. Niestety w Polsce to rasa rzadko spotykana, więc szczeniaka często trzeba sprowadzać z zagranicy. Zanim się zdecydujesz, poczytaj o innych rzadkich rasach w artykułach najrzadsze rasy psów na świecie oraz rasy psów z Afryki. Pełną listę znajdziesz w zestawieniu rasy psów od A do Z. Dodatkowo wzorzec rasy opisuje Międzynarodowa Federacja Kynologiczna.

Podsumowanie

To szlachetny, szybki i niezależny pies, który odwdzięczy się lojalnością jednej osobie. Jednak wymaga przestrzeni, ciepła i cierpliwego prowadzenia. Dlatego zastanów się dobrze, zanim zdecydujesz się na tak nietypowego towarzysza. Wtedy zyskasz wyjątkowego psa, który zachowuje swój pierwotny urok.