Czarny pies: strach, niebezpieczeństwo czy przesąd

Czarny pies nie jest ani groźniejszy, ani mniej przyjazny od psa o innym umaszczeniu, a mimo to wiele osób instynktownie się go obawia. Źródłem są przesądy, symbolika czerni w kulturze i to, że u czarnego psa trudniej odczytać mimikę. Skutek bywa poważny: duże, czarne psy często dłużej czekają na adopcję. Wyjaśniamy, skąd biorą się te uprzedzenia i jak je przełamać.

Czy czarny pies jest groźniejszy od innych?

Nie ma dowodów, że kolor sierści wpływa na temperament psa. O zachowaniu decydują przede wszystkim cechy rasy lub linii, socjalizacja w okresie szczenięcym, wychowanie, zdrowie i warunki życia. Czarny labrador czy czarny sznaucer to zwykle pogodne, przyjazne psy, a czarne mieszańce ze schronisk mają takie same szanse na bycie wspaniałymi towarzyszami jak psy rude czy łaciate.

Jednak wielu opiekunów dużych, czarnych psów opowiada podobne historie. Przechodnie schodzą im z drogi, rodzice odciągają dzieci, a sąsiedzi pytają, czy pies gryzie, choć zwierzę spokojnie idzie przy nodze. Na przykład głośnym przykładem był opis mieszkańca Oakland, którego łagodny, czarny rottweiler wywoływał lęk u przechodniów bez żadnego powodu.

Skąd biorą się przesądy o czarnych psach?

Przede wszystkim czerń od wieków kojarzy się z nocą, tajemnicą i śmiercią. Dlatego w wielu kulturach czarny pies pojawia się jako zwiastun nieszczęścia lub strażnik zaświatów. Te obrazy utrwalały kolejne pokolenia legend, książek i filmów:

• Polska legenda o czarnym psie z ruin zamku Ogrodzieniec, w którego ciele miał być uwięziony dawny właściciel zamku.
• Brytyjskie podania o widmowych czarnych psach, które miały zwiastować śmierć.
• „Faust” Goethego, w którym diabeł Mefistofeles ukazuje się pod postacią czarnego pudla.
• „Pies Baskerville’ów” Arthura Conan Doyle’a z demonicznym psem na wrzosowiskach.
• Horror „Omen”, w którym czarne psy towarzyszą złowrogim wydarzeniom.

Takie przekazy działają na wyobraźnię, zwłaszcza u dzieci. W efekcie wiele osób reaguje lękiem na czarnego psa, zanim jeszcze zobaczy, jak się zachowuje.

Dlaczego trudniej odczytać emocje czarnego psa?

Zazwyczaj ludzie oceniają nastawienie psa głównie po wyrazie pyska i oczu. U psów o jasnej lub łaciatej sierści dobrze widać brwi, kąciki pyska i kierunek spojrzenia. Natomiast u czarnego psa oczy zlewają się z sierścią, a cienie na pysku utrudniają odczytanie mimiki. Dlatego nawet przyjazny pies może wydawać się nieprzenikniony lub groźny.

Z tego samego powodu czarne psy gorzej wychodzą na zdjęciach. Na fotografii w ogłoszeniu adopcyjnym często widać tylko ciemną plamę z błyskiem oczu. Z doświadczenia wolontariuszy wynika, że takie zdjęcie przyciąga znacznie mniej uwagi niż portret psa o jasnej sierści. Więcej o tym, jak rozumieć psie sygnały, przeczytasz w artykule mowa ciała psa.

Czarny pies w schronisku: czy rzeczywiście dłużej czeka na dom?

Zjawisko nazywane syndromem czarnego psa opisują pracownicy schronisk w wielu krajach. Badania naukowe na ten temat dają niejednoznaczne wyniki: w części z nich kolor nie miał większego znaczenia, w innych znaczenie miały raczej wielkość i wiek psa. Jednak w praktyce polskich schronisk wolontariusze często obserwują, że najdłużej czekają duże, czarne, krótkowłose i starsze psy.

Wpływa na to kilka czynników naraz. Przede wszystkim u czarnych psów szybciej widać siwienie pyska, przez co wydają się starsze. Ponadto wiele osób szuka małego lub średniego psa do mieszkania. Wreszcie duży, ciemny pies za kratami boksu po prostu słabiej się prezentuje. Jeśli myślisz o adopcji, przeczytaj nasz poradnik przygarnij i pokochaj psa ze schroniska.

Jak przełamać uprzedzenia wobec czarnych psów?

W praktyce najskuteczniejsze jest poznanie konkretnego psa, a nie ocenianie go po kolorze. Schroniska i fundacje stosują kilka prostych sposobów, które naprawdę pomagają:

1. Zdjęcia w naturalnym świetle, na jasnym tle, z kolorową chustką lub obrożą.
2. Fotografie i filmy z psem w ruchu, podczas zabawy lub przytulania z wolontariuszem.
3. Rzetelny opis charakteru: jak pies reaguje na dzieci, inne psy, koty i obcych.
4. Spacery zapoznawcze, podczas których przyszły opiekun może spokojnie poznać psa.
5. Akcje promujące psy długo czekające na dom.

Czarne umaszczenie u ras psów

Co ciekawe, czarną sierść spotkasz u wielu popularnych ras. Należą do nich labradory, nowofundlandy, sznaucery, pudle, owczarki belgijskie groenendael czy charty afgańskie, a czarne umaszczenie z podpalaniem mają dobermany i rottweilery. Mimo różnych przeznaczeń wszystkie te psy łączy jedno: o ich charakterze decyduje rasa, wychowanie i osobowość, a nie kolor. Przykład łagodnego czarnego psa opisujemy w profilu labrador retriever czarny, a wzorce ras znajdziesz na stronie Międzynarodowej Federacji Kynologicznej FCI.

Podsumowanie

Lęk przed czarnymi psami to efekt przesądów, symboliki koloru i trudności w odczytaniu mimiki, a nie realnego zagrożenia. Niestety uprzedzenia przekładają się na los psów w schroniskach, gdzie duże i ciemne zwierzęta często dłużej czekają na dom. Jeśli zastanawiasz się nad adopcją, daj szansę również im, a spokojnie oceniaj charakter psa, nie jego sierść. Ogłoszenia psów szukających domu znajdziesz w dziale ogłoszenia.