Dokumenty psa: książeczka zdrowia, paszport, umowa i rodowód
Dokumenty psa to przede wszystkim książeczka zdrowia lub paszport ze szczepieniem przeciw wściekliźnie, a przy zakupie także umowa kupna-sprzedaży oraz, w przypadku psa rasowego, metryka i rodowód. Do tego dochodzi numer mikroczipa i dane w bazie oznakowanych zwierząt. Poniżej wyjaśniamy, który dokument do czego służy i kiedy będzie Ci potrzebny.
W skrócie:
- Książeczka zdrowia lub paszport to podstawa, którą powinien mieć każdy czworonóg.
- Szczepienie przeciw wściekliźnie jest w Polsce obowiązkowe i musi być wpisane do książeczki lub paszportu.
- Paszport jest potrzebny przy podróżach z psem po Unii Europejskiej.
- Kupując psa, weź umowę, książeczkę zdrowia, a przy psie rasowym metrykę.
- Mikroczip i adresówka na obroży zwiększają szansę na odnalezienie zgubionego psa.

Dokumenty psa: lista najważniejszych
| Dokument | Kto wydaje | Do czego służy |
|---|---|---|
| Książeczka zdrowia | Lekarz weterynarii lub hodowca przy sprzedaży | Szczepienia, odrobaczanie, leczenie |
| Paszport | Uprawniony lekarz weterynarii | Podróże po UE, identyfikacja psa |
| Umowa kupna-sprzedaży | Sprzedający i kupujący | Potwierdzenie zakupu i warunków |
| Metryka szczeniaka | Związek kynologiczny przez hodowcę | Podstawa do wyrobienia rodowodu |
| Rodowód | Związek kynologiczny | Pochodzenie, wystawy, hodowla |
| Potwierdzenie czipowania | Lekarz weterynarii, baza danych | Identyfikacja i odnalezienie psa |
Książeczka zdrowia psa: co powinna zawierać?
Książeczkę zdrowia dostajesz od hodowcy lub sprzedającego w dniu odbioru szczeniaka albo zakłada ją lekarz weterynarii przy pierwszej wizycie. Powinna zawierać:
- Imię psa, datę urodzenia, rasę lub opis wyglądu, płeć i umaszczenie.
- Dane właściciela, a przy szczeniętach także hodowcy.
- Numer mikroczipa, jeśli pies jest oznakowany.
- Wpisy szczepień ochronnych z naklejkami szczepionek, w tym szczepienia przeciw wściekliźnie.
- Daty odrobaczania i zabezpieczeń przeciw pasożytom zewnętrznym.
- Informacje o zabiegach, operacjach, poważniejszym leczeniu, kontroli zębów i rozrodu.
- Często także zdjęcie psa.
Zabieraj książeczkę na każdą wizytę u weterynarza, do hotelu dla psów, na wystawy i w podróż. To dowód, że pies jest zaszczepiony, o co mogą zapytać np. w razie pogryzienia.

Paszport dla psa: kiedy jest potrzebny?
Paszport zwierzęcia jest wymagany przy przekraczaniu granic między krajami Unii Europejskiej. Wystawia go lekarz weterynarii mający uprawnienia nadane przez powiatowego lekarza weterynarii. Przed wydaniem paszportu pies musi być oznakowany mikroczipem, a do podróży potrzebne jest ważne szczepienie przeciw wściekliźnie wykonane po wszczepieniu czipa. Niektóre kraje wymagają dodatkowo np. odrobaczania przeciw tasiemcom w określonym czasie przed wjazdem.
Paszport może zastępować książeczkę zdrowia, bo również zawiera wpisy szczepień i zabiegów. Przepisy dotyczące podróży zmieniają się, więc przed wyjazdem sprawdź wymagania kraju docelowego. Szczegóły opisujemy w tekście wyjazd z psem do krajów Unii Europejskiej.
Szczepienie przeciw wściekliźnie i zaświadczenie
W Polsce szczepienie psów przeciw wściekliźnie jest obowiązkowe. Szczeniaka szczepi się po raz pierwszy w wieku kilku miesięcy, a potem regularnie, w terminach wskazanych przez lekarza weterynarii. Każde szczepienie musi być wpisane do książeczki lub paszportu. Brak aktualnego szczepienia może oznaczać problemy przy wyjeździe, na wystawie, w hotelu dla psów, a także w razie pogryzienia człowieka, gdy pies może zostać skierowany na obserwację.
Jeśli Twój pies kogoś pogryzł lub sam został pogryziony przez nieznane zwierzę, od razu skontaktuj się z lekarzem weterynarii i przygotuj potwierdzenie szczepienia przeciw wściekliźnie. Nie zwlekaj, bo w przypadku wścieklizny liczy się czas, a zasady postępowania opisuje Główny Inspektorat Weterynarii.

Jakie papiery dostać przy zakupie szczeniaka?
Przy zakupie poproś o komplet papierów i nie przyjmuj obietnic, że „dojdą później”.
- Umowę kupna-sprzedaży z danymi stron, opisem psa, numerem czipa, ceną i warunkami, np. dotyczącymi zdrowia i ewentualnego zwrotu.
- Książeczkę zdrowia lub paszport z wpisami szczepień i odrobaczania odpowiednimi do wieku.
- Przy psie rasowym z ZKwP metrykę szczeniaka, która jest podstawą do wyrobienia rodowodu.
- Informację o diecie, terminach kolejnych szczepień i odrobaczania.
Hodowla związkowa ma też protokół kontroli miotu, sporządzany zwykle w wieku kilku tygodni szczeniąt przez osobę upoważnioną przez związek. Zawiera opis stanu szczeniąt i ewentualnych wad. Więcej o rodowodzie przeczytasz w artykule rodowód psa: do czego służy, a o formalnościach zakupu w tekście ABC sprzedaży psów w Polsce.
Mikroczip i adresówka: identyfikacja psa
Mikroczip to mały znacznik wszczepiany pod skórę, zwykle w okolicy karku. Jego numer wpisuje się do książeczki lub paszportu i rejestruje w bazie danych oznakowanych zwierząt. Dzięki temu schronisko, straż miejska czy lecznica mogą odczytać numer i odnaleźć właściciela. W wielu gminach czipowanie jest obowiązkowe lub dofinansowane, a przepisy w tej sprawie są zmieniane, dlatego sprawdź aktualne zasady w swojej gminie i w artykule obowiązkowe czipowanie psów.
Nie rezygnuj też z adresówki na obroży. To prosty breloczek z imieniem psa i numerem telefonu, dzięki któremu znalazca może zadzwonić od razu, bez wizyty u weterynarza.
Po wszczepieniu czipa sprawdź, czy numer naprawdę został zarejestrowany w bazie, i aktualizuj dane przy każdej przeprowadzce lub zmianie telefonu. Nieaktualny wpis jest prawie tak samo bezużyteczny jak brak czipa.

Dokumenty wystawowe, hodowlane i szkoleniowe
Hodowcy i wystawcy gromadzą dodatkowe papiery:
- Rodowód wydany przez związek kynologiczny.
- Potwierdzenia zgłoszenia na wystawę z numerem startowym i karty ocen. Więcej w tekście wystawy psów rasowych.
- Dyplomy championa i certyfikaty wystawowe.
- Certyfikaty użytkowości, książeczki pracy, świadectwa egzaminów szkoleniowych.
- Wyniki badań zdrowotnych wymaganych w hodowli, np. prześwietleń stawów.
- Dokumenty hodowli, w tym przydomek hodowlany, o którym piszemy w artykule przydomek hodowlany.
Dokumenty w podróży komunikacją publiczną
Zasady przewozu psów w autobusach, tramwajach i pociągach ustalają przewoźnicy i samorządy. Zwykle wymagają, by pies był na smyczy i w kagańcu albo w transporterze, a opiekun miał przy sobie potwierdzenie aktualnego szczepienia przeciw wściekliźnie. Za przewóz większego psa często trzeba kupić bilet. Psy asystujące osób z niepełnosprawnościami mają zwykle szczególne uprawnienia. Przed podróżą sprawdź regulamin konkretnego przewoźnika.

Najczęściej zadawane pytania
Podstawą jest książeczka zdrowia lub paszport z wpisem szczepienia przeciw wściekliźnie. Przy zakupie dochodzi umowa kupna-sprzedaży, a przy psie rasowym metryka, a potem rodowód. Warto też mieć numer mikroczipa zarejestrowany w bazie.
Paszport jest wymagany przy podróżach z psem między krajami Unii Europejskiej. Na co dzień w Polsce wystarcza książeczka zdrowia, ale wielu właścicieli od razu wyrabia paszport, bo zastępuje on książeczkę.
Paszport wystawia lekarz weterynarii uprawniony do tego przez powiatowego lekarza weterynarii. Pies musi być wcześniej oznakowany mikroczipem.
Tak, w Polsce psy muszą być szczepione przeciw wściekliźnie, a szczepienie trzeba regularnie powtarzać w terminach podanych przez lekarza weterynarii. Wpis o szczepieniu powinien być w książeczce zdrowia lub paszporcie.
Zgłoś się do lecznicy, w której pies był szczepiony. Lekarz założy nową książeczkę i przepisze do niej dane z dokumentacji lecznicy, a przy szczepieniu przeciw wściekliźnie wystawi zaświadczenie.
Podsumowanie
Najważniejsze dokumenty psa to książeczka zdrowia lub paszport z aktualnym szczepieniem przeciw wściekliźnie, umowa zakupu i, przy psie rasowym, metryka i rodowód. Uzupełnij je o zarejestrowany mikroczip i adresówkę. Więcej o odpowiedzialności opiekuna przeczytasz w artykule obowiązki właściciela psa i w kategorii zdrowie.
Czytaj także
Wybór psaRasy psów obronnych: 16 ras ze zdjęciami i opisem
Wybór psaTOP 10 najgorszych ras psów dla dzieci
Wybór psaTOP 10 najlepszych psów ras dużych dla dzieci
Porady rasPsy o maści białej
Wybór psaRasy psów nadające się do bloków
CiekawostkiNajdroższe rasy psów w Polsce
Wybór psaPuszyste rasy psów
Wybór psaNajmniej szczekliwe rasy psów

