Amstaff: charakter, wygląd, szkolenie i zdrowie rasy

Amstaff, czyli american staffordshire terrier, to silny, muskularny terier typu bull z USA, który przy właściwym wychowaniu jest wesołym, czułym i bardzo oddanym psem rodzinnym. Ma ogromną energię, wysoką odporność na ból i wielką potrzebę kontaktu z człowiekiem. To rasa dla odpowiedzialnych, konsekwentnych opiekunów, którzy zadbają o socjalizację i codzienną aktywność.

• Historia i pochodzenie
• Wygląd i wzorzec
• Amstaff: charakter i temperament
• Dla kogo ta rasa
• Wychowanie i szkolenie
• Pielęgnacja i ruch
• Żywienie
• Zdrowie i choroby rasy
• Ile kosztuje szczeniak

Historia i pochodzenie

Korzenie amstaffa sięgają XIX-wiecznej Anglii. Po zakazie walk psów z bykami i niedźwiedziami (bull baiting) w latach 30. XIX wieku hodowcy zaczęli krzyżować dawne buldogi z terierami. Powstały psy typu bull and terrier: silne, zwinne i wytrwałe, które niestety wykorzystywano do nielegalnych walk psów. Na wyspach dały one początek rasie staffordshire bull terrier.

W drugiej połowie XIX wieku imigranci przywieźli te psy do Ameryki. Tam hodowano je na większe i cięższe, a wykorzystywano nie tylko do walk, ale też do pilnowania farm, ochrony zwierząt gospodarskich i jako psy rodzinne. W 1936 roku American Kennel Club zarejestrował rasę jako staffordshire terrier, oddzielając psy hodowane do wystaw od linii bojowych. W 1972 roku nazwę zmieniono na american staffordshire terrier, aby odróżnić rasę od angielskiego stafforda. Wspólne korzenie łączą amstaffa z amerykańskim pit bull terierem, który jednak nie jest uznawany przez FCI.

Wygląd i wzorzec

Amstaff sprawia wrażenie wielkiej siły jak na swój rozmiar. Jest zwarty, krępy, dobrze umięśniony, a zarazem zwinny i elegancki. Wzorzec FCI podaje wysokość 46 do 48 cm dla psów i 43 do 46 cm dla suk; masa ciała powinna być proporcjonalna do wzrostu, w praktyce zwykle 25 do 35 kg.

Głowa

Głowa jest średniej długości, z szeroką czaszką, wyraźnym stopem i mocno umięśnionymi policzkami. Kufa średniej długości, zaokrąglona, z mocnymi szczękami i zgryzem nożycowym. Nos zawsze czarny. Oczy ciemne, okrągłe, szeroko rozstawione i głęboko osadzone. Uszy wysoko osadzone, najlepiej w kształcie różyczki lub półstojące; w Polsce kopiowanie uszu jest zakazane przepisami o ochronie zwierząt.

Tułów, ogon i szata

Szyja jest mocna i lekko łukowata, klatka piersiowa głęboka i szeroka, grzbiet dość krótki. Ogon krótki w stosunku do ciała, nisko osadzony, zwężający się, nigdy nie zawijany nad grzbiet. Sierść jest krótka, gęsta, twarda w dotyku i błyszcząca. Dopuszczalne jest każde umaszczenie, jednolite, łaciate lub z łatami; niepożądane są przewaga bieli powyżej 80 procent powierzchni ciała, czarne podpalane i wątrobiane.

Amstaff: charakter i temperament

Wbrew stereotypom dobrze wychowany amstaff to pies o pogodnym, przyjaznym usposobieniu. Uwielbia ludzi, w domu bywa przytulasem i klaunem, lubi wylegiwać się na kanapie po intensywnym spacerze. Wzorzec opisuje go jako psa żywo reagującego na otoczenie, odważnego i pewnego siebie; agresja wobec człowieka nie jest cechą rasy. Szerzej o tym piszemy w artykule czy pies amstaff jest groźny.

Amstaff ma jednak cechy, o których trzeba pamiętać. Jest bardzo wytrwały i odporny na ból, co w konflikcie może być niebezpieczne. U części psów występuje nietolerancja obcych psów, zwłaszcza tej samej płci. Bywa uparty i podekscytowany, potrafi ciągnąć na smyczy z ogromną siłą. Słabym stróżem jest raczej z powodu przyjaznego nastawienia do ludzi, choć jego wygląd odstrasza.

Dla kogo ta rasa

Amstaff nie jest psem dla każdego. Najlepiej sprawdzi się u osoby aktywnej, cierpliwej i konsekwentnej, która ma czas na szkolenie i nie będzie zostawiać psa samego na wiele godzin. Z dziećmi z własnej rodziny zwykle jest czuły i cierpliwy, ale siła psa wymaga nadzoru dorosłych; więcej przeczytasz w tekście czy amstaff może mieszkać z dziećmi.

• Dobry wybór: aktywna rodzina, osoba z doświadczeniem w szkoleniu, miłośnik sportów kynologicznych.
• Ostrożnie: dom z innym psem tej samej płci lub z małymi zwierzętami.
• Zły wybór: kojec, łańcuch, brak czasu na szkolenie, opiekun szukający „groźnego psa”.

Amstaff a przepisy

American staffordshire terrier nie znajduje się na polskiej liście ras uznawanych za agresywne, której utrzymanie wymaga zezwolenia gminy. Opiekuna obowiązują jednak ogólne przepisy dotyczące zachowania ostrożności oraz lokalne regulaminy, np. o smyczy i kagańcu w miejscach publicznych. W wielu krajach przepisy wobec terierów typu bull są surowsze, dlatego przed podróżą trzeba je sprawdzić.

Wychowanie i szkolenie

Amstaff jest inteligentny i chętny do współpracy, jeśli szkolenie jest dla niego atrakcyjne. Najlepiej działają nagrody, zabawa szarpakiem, krótkie i dynamiczne sesje oraz jasne zasady. Metody siłowe są w tej rasie szczególnie szkodliwe: uczą konfrontacji i niszczą zaufanie, a dawne podejście oparte na „dominacji” zostało zastąpione wiedzą o uczeniu się psów.

• Socjalizacja od pierwszych tygodni: ludzie, dzieci, miasto, spokojne psy o różnej wielkości.
• Nauka kontroli emocji: spokój przy ekscytacji, czekanie, „zostaw”, odpuszczanie zabawki na komendę.
• Chodzenie na luźnej smyczy, zanim pies nabierze siły.
• Ćwiczenia ze spokojnym mijaniem psów na dystansie.
• Później: obedience, agility, weight pulling rekreacyjny, nosework.

Zanim zdecydujesz się na psa tej rasy, przeczytaj też poradnik zanim kupisz amstaffa.

Pielęgnacja i ruch

Pielęgnacja jest prosta: wystarczy przeczesać psa gumową rękawicą raz w tygodniu, a kąpać tylko w razie potrzeby, łagodnym szamponem, bo rasa ma skłonność do alergii skórnych. Regularnie skracaj pazury, sprawdzaj uszy i myj zęby.

Amstaff potrzebuje 1,5 do 2 godzin ruchu dziennie: spacerów, biegania, aportowania, przeciągania szarpaka, zabaw węchowych. Krótka sierść słabo chroni przed zimnem, więc zimą przy dłuższym postoju przyda się kurtka, a w domu ciepłe posłanie.

Żywienie

Amstaff potrzebuje karmy pełnoporcjowej z dużą zawartością dobrego białka, dopasowanej do aktywności. Przy alergiach pomaga karma z jednym źródłem białka lub hydrolizowana, dobrana z lekarzem weterynarii. Rasa łatwo tyje, a nadwaga obciąża stawy, dlatego kontroluj ilość smakołyków.

Zdrowie i choroby rasy

Amstaff jest zazwyczaj wytrzymały i żyje 12 do 16 lat. Najczęstsze problemy zdrowotne w rasie to:

• Alergie skórne (atopowe i pokarmowe), swędzenie, zaczerwienienia, nawracające infekcje skóry.
• Nużyca (demodekoza), zwłaszcza u młodych psów.
• Dysplazja stawów biodrowych i łokciowych.
• Zerwanie więzadła krzyżowego przy dużej aktywności i nadwadze.
• Ataksja móżdżkowa (NCL-A), dziedziczna choroba układu nerwowego, którą wyklucza test genetyczny rodziców.
• Niedoczynność tarczycy i guzy skóry, np. z komórek tucznych.

Ile kosztuje szczeniak i jak wybrać hodowlę

Ceny szczeniąt z rodowodem zależą od hodowli, pochodzenia i wyników zdrowotnych rodziców; zwykle mówimy o kilku tysiącach złotych. Ważniejsze od ceny jest to, czy rodzice mają zrównoważony charakter i badania.

• Wybieraj hodowle zarejestrowane w ZKwP lub innej organizacji FCI; szczeniak powinien mieć metrykę.
• Pytaj o test na ataksję móżdżkową (NCL-A) i wyniki RTG bioder oraz łokci rodziców.
• Poznaj matkę: powinna być przyjazna i spokojna wobec obcych ludzi.
• Omijaj ogłoszenia „amstaff bez rodowodu”, gdzie często sprzedawane są psy o nieznanym pochodzeniu.

Podsumowanie

Amstaff to silny, radosny i bardzo przywiązany do ludzi pies, który w odpowiedzialnych rękach staje się wspaniałym członkiem rodziny. Wymaga dużo ruchu, przemyślanej socjalizacji, szkolenia opartego na nagrodach i rozsądku w kontaktach z innymi psami. Inne rasy znajdziesz w dziale rasy psów.