Okres płodny suki: jak go wyznaczyć krok po kroku
Okres płodny suki trwa tylko kilka dni cieczki, dlatego trafienie w odpowiedni moment decyduje o powodzeniu krycia. Zgodnie z praktyką sukę kryje się zwykle w jedenastym do trzynastego dnia cieczki, ale nie zawsze tak jest. Dlatego warto poznać metody, które pomagają wyznaczyć właściwy dzień dokładniej.
W skrócie:
- U większości suk płodność przypada na około 9 do 14 dnia cieczki.
- Ponadto zdarzają się suki płodne już w szóstym dniu lub dopiero po miesiącu.
- Natomiast najdokładniejsze są badania: cytologia i oznaczenie progesteronu.
- Dlatego przy jednorazowym kryciu skonsultuj się z lekarzem weterynarii.
Okres płodny suki: kiedy się zaczyna?
Objawy zbliżającego się szczytu płodności bywają wyraźne: suka zmienia zachowanie, jest niespokojna, a samce chętnie kręcą się wokół niej. W wielu przypadkach ocena na oko wystarcza. Jednak nie zawsze mamy do czynienia z podręcznikowym przebiegiem. Okres płodny może pojawić się już około szóstego dnia, a u niektórych suk dopiero po ponad miesiącu od pierwszych oznak.
Ponadto krwawienie bywa słabe lub przerywane. Suka może krwawić kilka dni, a potem przestać nawet na dwa tygodnie. Przy takiej cieczce nie licz na szczęśliwy traf. Ogólne informacje o całym cyklu znajdziesz w artykule dojrzałość i cykle płciowe suk.
Dzień krycia: metoda statystyczna i obserwacja
Metoda statystyczna opiera się na tym, że większość suk zachodzi w ciążę po pokryciu w 9 do 14 dniu cyklu. Zatem jest przydatna, lecz zawodzi w przypadkach skrajnych. Z kolei metoda biologiczna polega na obserwacji. Na początku cieczki wydzielina jest ciemna i krwista, a przed okresem płodnym staje się jaśniejsza. Dodatkowo zmienia się zachowanie suki: najpierw odpędza samce, a potem pojawia się odruch tolerancji.
Obserwację warto uzupełnić o pomiar oporności śluzu, jednak nawet doświadczony hodowca może się pomylić. Dlatego te dane traktuj jako wstępne.
Cytologia u suki: jak przebiega badanie
To najczęściej stosowane badanie. Lekarz pobiera wymaz z pochwy, odbija go na szkiełku i ogląda pod mikroskopem komórki. Na podstawie liczby komórek bezjądrzastych ocenia, czy suka jest gotowa do krycia. Poza tym cytologia pozwala wykryć choroby narządów rodnych. Hodowca może ją też zlecić po kryciu, aby sprawdzić obecność plemników w wymazie.
Jeżeli suka jest kryta kilkukrotnie, często wystarczy właśnie to badanie. Natomiast przy rzadkich lub jednorazowych terminach potrzebujesz większej precyzji.
Test progesteronu: najdokładniejsza ocena
Pomiar progesteronu wykonuje się w lecznicy, często szybkim testem. Wzrost stężenia do około 5 ng/ml wskazuje na owulację i pomaga wyznaczyć najlepszy moment krycia. Wynik zawsze interpretuje lekarz. Co prawda to jedna ze skuteczniejszych metod, ale jej cena odstrasza niektórych hodowców. Mimo to przy kryciu z psem z zagranicy bywa warta wydatku.
Waginoskopia: kiedy warto ją wykonać
To badanie jest najbardziej inwazyjne i najdroższe, dlatego rzadko stosowane. Nie każda lecznica ma waginoskop. Lekarz ocenia wygląd fałd śluzówki: gdy rośnie progesteron, fałdy zapadają się, marszczą i bledną, co oznacza wejście w okres płodny. Zatem metoda sprawdza się przy krótkim terminie krycia, na przykład podczas wyjazdu z suką do reproduktora.
Kiedy sięgnąć po inseminację?
Nie tylko termin decyduje o zapłodnieniu. Na rozród wpływają też choroby, stres i zaburzenia hormonalne. Gdy suka nie dopuszcza samca, lekarz może zaproponować inseminację. Szczegóły omawia artykuł sztuczne zapłodnienie psa. Cały przebieg krycia i opieki nad suką opisuje poradnik krycie suki, a ogólny przegląd rozrodu zawiera tekst rozród psów. Zasady hodowli publikuje także Związek Kynologiczny w Polsce.
Najczęściej zadawane pytania
Zwykle w jedenastym do trzynastego, ale termin bywa przesunięty. Najlepiej potwierdzić go badaniem.
Najpewniejsze są badania: cytologia i oznaczenie progesteronu, a w trudnych przypadkach waginoskopia.
Tak, choć zdarza się to rzadko. U niektórych suk płodność pojawia się też po miesiącu.
Nie jest to badanie bolesne, choć dla suki może być nieprzyjemne. Wykonuje je lekarz weterynarii.
Gdy suka nie dopuszcza samca albo krycie naturalne nie jest możliwe.
Podsumowanie
Dobór terminu krycia warto oprzeć na kilku metodach, a nie tylko na liczeniu dni. Dlatego obserwuj sukę, zrób cytologię i w razie potrzeby test hormonalny. Wtedy zwiększysz szanse na zdrowy miot.
Czytaj także
RozmnażanieCiąża i poród u psa: przebieg, objawy i kiedy do weterynarza
RozmnażanieKrycie suki: kiedy, jak przygotować sukę i wyznaczyć owulację
RozmnażanieOpieka nad suką po porodzie: żywienie, połóg i objawy alarmowe
RozmnażanieOdsadzanie szczeniąt od suki: laktacja i pierwszy pokarm
Rozród psaRozród psów: dojrzałość, cieczka, krycie i ciąża w pigułce
RozmnażaniePoronienia u psów: objawy, przyczyny i przedwczesny poród u suki
RozmnażanieKiedy owczarek niemiecki osiąga dojrzałość
Rozród psaSztuczne zapłodnienie psa: kiedy, jak przebiega i co trzeba wiedzieć

