Od czego zależy zdrowie psa? 8 najważniejszych filarów

7 min czytania

Od czego zależy zdrowie psa? Przede wszystkim od tego, jak go karmisz, ile się rusza, czy ma regularną profilaktykę weterynaryjną i w jakich warunkach żyje. Część czynników, jak geny, jest poza Twoją kontrolą, ale większość decyzji, które wpływają na długość i jakość życia psa, podejmujesz Ty. Poniżej znajdziesz 8 najważniejszych filarów psiego zdrowia.

W skrócie:

Na zdrowie psa najmocniej wpływają: geny, dieta, masa ciała, ruch i profilaktyka.
Nadwaga to jeden z najczęstszych problemów zdrowotnych psów i skraca życie.
Szczepienie przeciw wściekliźnie jest w Polsce obowiązkowe, pozostałe dobiera lekarz weterynarii.
Odrobaczanie i ochrona przed kleszczami muszą być regularne, nie jednorazowe.
Psa nie lecz samodzielnie, przy niepokojących objawach jedź do lekarza weterynarii.

Geny i pochodzenie
Dieta dopasowana do wieku
Prawidłowa masa ciała
Ruch i warunki życia
Szczepienia
Ochrona przed pasożytami
Pielęgnacja i zęby
Regularne kontrole i szybka reakcja

Spis treści

Geny i pochodzenie: od czego zależy zdrowie psa na starcie

Część predyspozycji pies dziedziczy po rodzicach. Wiele ras ma skłonność do określonych chorób: duże rasy do dysplazji stawów biodrowych i łokciowych, rasy krótkopyskie do problemów z oddychaniem, niektóre owczarki do chorób kręgosłupa. Dlatego wybierając szczeniaka, pytaj hodowcę o badania rodziców (np. RTG stawów, badania oczu, testy genetyczne) i unikaj pseudohodowli.

Zdrowie szczeniąt zależy też od kondycji matki. Suka szczenna i karmiąca potrzebuje odpowiedniej diety, odrobaczenia według zaleceń lekarza weterynarii i spokoju, bo może przekazać szczeniętom pasożyty i infekcje.

Dieta dopasowana do wieku i wielkości psa

Dobrze zbilansowana dieta to fundament zdrowia. Karma musi pasować do wieku, wielkości i aktywności psa, a czasem także do rasy.

Karma dla psa, od której zależy zdrowie psa — Dobrze dobrana karma to podstawa zdrowia psa

Szczeniak

Rosnący pies potrzebuje więcej energii, białka, wapnia i fosforu w odpowiednich proporcjach. Najbezpieczniej podawać pełnoporcjową karmę dla szczeniąt, a u ras dużych karmę dla szczeniąt ras dużych, która ogranicza zbyt szybki wzrost. Domowa dieta dla szczeniaka musi być ułożona przez specjalistę od żywienia, bo błędy w proporcji wapnia i fosforu mogą prowadzić do zaburzeń rozwoju kości.

Pies dorosły

Dorosłego psa zwykle karmi się dwa razy dziennie. Ilość karmy zależy od masy ciała i aktywności. Niektóre rasy, np. labradory, mają skłonność do tycia, więc trzeba uważnie odmierzać porcje. Orientacyjną porcję policzysz w naszym kalkulatorze ile karmy dla psa.

Pies senior

Starszy pies zwykle mniej się rusza, więc potrzebuje mniej kalorii, ale nadal pełnowartościowego, łatwo strawnego białka. Karmy dla seniorów często mają dodatki wspierające stawy. Dzienną porcję można podzielić na 2 do 3 mniejszych posiłków. Przy problemach z zębami sprawdzi się karma mokra lub namoczona.

Diety specjalne

Psy z chorobami przewlekłymi, takimi jak cukrzyca, choroby nerek czy alergie pokarmowe, potrzebują diet weterynaryjnych dobranych przez lekarza. Nie zmieniaj takiej diety na własną rękę.

Prawidłowa masa ciała

Nadwaga to dziś jeden z najczęstszych problemów zdrowotnych psów. Obciąża stawy, serce i układ oddechowy, sprzyja cukrzycy i skraca życie. Prawidłowo zbudowany pies ma wyczuwalne pod palcami żebra, ale nie wystające, a patrząc z góry widzisz u niego talię.

Odchudzanie psa musi być stopniowe i najlepiej prowadzone pod kontrolą lekarza weterynarii. Zbyt gwałtowne ograniczenie jedzenia może zaszkodzić. Zwykle wystarcza dokładne odmierzanie porcji, ograniczenie przekąsek ze stołu i więcej ruchu. Szczegóły znajdziesz w tekście jak rozpoznać otyłość u psa.

Ruch, miejsce i warunki życia

Pies potrzebuje codziennego ruchu dopasowanego do rasy, wieku i stanu zdrowia. Dla jednych to 30 minut spokojnego spaceru, dla psów pracujących nawet 2 godziny aktywności dziennie. Ruch utrzymuje mięśnie, stawy i serce w dobrej kondycji, a do tego zapobiega nudzie i problemom z zachowaniem.

Pies na spacerze, codzienny ruch wspiera zdrowie psa — Codzienny ruch na świeżym powietrzu to inwestycja w zdrowie

Równie ważne są warunki w domu: własne, wygodne legowisko w spokojnym miejscu, stały dostęp do świeżej wody i miska w stałym kąciku. Ustawa o ochronie zwierząt wymaga zapewnienia psu odpowiednich warunków bytowania i ogranicza trzymanie psów na uwięzi. Życie na krótkim łańcuchu przy budzie jest dla psa niehumanitarne, ale tak samo szkodzi zamknięcie psa w mieszkaniu na całe dnie bez spacerów.

Na zdrowie wpływa też psychika. Pies żyjący w przewlekłym stresie, samotny i bez zajęcia, częściej choruje i ma problemy z zachowaniem. Kontakt z opiekunem, zabawa, węszenie i szkolenie oparte na nagrodach są tak samo ważne jak dobra karma.

Szczepienia psa

Szczepienia chronią przed chorobami, które dawniej zabijały tysiące psów. Zestaw szczepień ustala lekarz weterynarii, a każde z nich jest wpisywane do książeczki zdrowia lub paszportu psa.

Szczepienie psa u lekarza weterynarii — Szczepienia to podstawa profilaktyki

Choroba	Charakter szczepienia
Wścieklizna	Obowiązkowe w Polsce, po ukończeniu 3 miesięcy, potem regularnie
Nosówka	Podstawowe, zalecane każdemu psu
Parwowiroza	Podstawowe, szczególnie ważne u szczeniąt
Zakaźne zapalenie wątroby (choroba Rubartha)	Podstawowe
Leptospiroza	Zalecane, zwłaszcza psom mającym kontakt z wodą i gryzoniami
Kaszel kenelowy (parainfluenza, Bordetella)	Zalecane psom bywającym w hotelach, szkołach, na wystawach

Szczepić można tylko zdrowego psa, dlatego przed szczepieniem lekarz go bada, a odrobaczenie wykonuje się zwykle kilka dni wcześniej. Żadna szczepionka nie daje stuprocentowej ochrony, ale zdecydowanie zmniejsza ryzyko ciężkiego przebiegu choroby. Terminy dla szczeniaka rozpiszesz w naszym kalendarzu szczepień szczeniaka.

Ochrona przed pasożytami

Odrobaczanie

Szczenięta bardzo często rodzą się zarażone pasożytami wewnętrznymi, dlatego odrobacza się je kilkakrotnie w pierwszych miesiącach życia. Dorosłe psy zwykle odrobacza się co najmniej 2 do 4 razy w roku, a częściej, gdy mają kontakt z małymi dziećmi, jedzą surowe mięso albo dużo przebywają w terenie. Schemat ustal z lekarzem weterynarii.

Kleszcze i pchły

Kleszcze przenoszą groźne choroby, przede wszystkim babeszjozę, a także boreliozę i anaplazmozę. W Polsce są aktywne nie tylko latem, ale też wiosną i jesienią. Stosuj preparaty przeciw pasożytom zewnętrznym (obroże, krople, tabletki) zgodnie z zaleceniami lekarza weterynarii i ich ulotką.

Zauważonego kleszcza usuń jak najszybciej specjalnym haczykiem lub pęsetą, chwytając go tuż przy skórze i wyciągając zdecydowanym, równym ruchem. Nie smaruj go masłem, olejem ani alkoholem, bo to może zwiększyć ryzyko zakażenia.

Jeśli kilka dni po kontakcie z kleszczem pies jest osowiały, ma gorączkę, nie chce jeść albo ma ciemny, brązowy mocz, natychmiast jedź do lekarza weterynarii. To mogą być objawy babeszjozy, która nieleczona bywa śmiertelna.

Pielęgnacja, zęby i higiena

Regularna pielęgnacja to nie tylko wygląd. Podczas szczotkowania łatwo zauważysz kleszcze, guzki, rany czy zmiany na skórze. Kontroluj uszy, oczy, pazury i opuszki łap. Szczególną uwagę zwróć na zęby: kamień nazębny i choroby przyzębia są bardzo częste, zwłaszcza u małych ras, i mogą wpływać na cały organizm. Najlepszą profilaktyką jest regularne szczotkowanie zębów pastą dla psów.

Regularne kontrole i szybka reakcja na objawy

Nawet przy najlepszej opiece pies może zachorować. Dlatego warto raz w roku zrobić przegląd u lekarza weterynarii, a u psów starszych częściej, łącznie z badaniem krwi. Wiele chorób, np. nerek czy serca, wykryte wcześnie da się skutecznie kontrolować przez lata.

Lekarz weterynarii bada psa podczas wizyty kontrolnej — Zaufany lekarz weterynarii to ważny partner w dbaniu o psa

Nigdy nie lecz psa samodzielnie lekami dla ludzi. Wiele popularnych leków przeciwbólowych jest dla psów toksycznych. Zapisz w telefonie numer najbliższej całodobowej lecznicy, bo przy zatruciu, urazie czy porażeniu liczy się czas. Lecznice w swojej okolicy znajdziesz w naszym katalogu weterynarzy.

Do lekarza weterynarii jedź od razu, gdy pies: ma trudności z oddychaniem, wymiotuje wielokrotnie lub z krwią, ma wzdęty, twardy brzuch, nie może wstać, ma drgawki, mógł zjeść truciznę lub lek, jest bardzo osłabiony albo od ponad doby nic nie je.

Najczęściej zadawane pytania

Od czego najbardziej zależy zdrowie psa?

Największy wpływ mają: geny i pochodzenie, dobrze zbilansowana dieta z utrzymaniem prawidłowej masy ciała, codzienny ruch oraz profilaktyka weterynaryjna, czyli szczepienia, odrobaczanie i ochrona przed kleszczami. Ważne są też higiena jamy ustnej i spokojne, przewidywalne otoczenie.

Jak często pies powinien chodzić do weterynarza?

Zdrowy dorosły pies powinien mieć przegląd przynajmniej raz w roku, zwykle przy okazji szczepienia. Szczenięta i psy starsze, mniej więcej od 7 do 8 roku życia, warto badać częściej, nawet co 6 miesięcy, łącznie z badaniem krwi.

Czy szczepienie psa na wściekliznę jest obowiązkowe?

Tak, w Polsce szczepienie psa przeciwko wściekliźnie jest obowiązkowe. Pierwsze wykonuje się po ukończeniu przez szczeniaka 3 miesięcy, a kolejne powtarza się w terminach wynikających z przepisów, które wskaże lekarz weterynarii.

Jak często odrobaczać psa?

Zwykle zaleca się odrobaczanie dorosłego psa co najmniej 2 do 4 razy w roku, a szczeniąt znacznie częściej, według schematu ustalonego z lekarzem weterynarii. Częstotliwość zależy od trybu życia psa, kontaktu z dziećmi i dietą.

Po czym poznać, że pies jest zdrowy?

Zdrowy pies ma apetyt, chętnie się rusza, ma czyste oczy i uszy, lśniącą sierść, prawidłowe stolce i stałą masę ciała. Każda nagła zmiana w zachowaniu, apetycie lub pragnieniu to sygnał do wizyty u lekarza weterynarii.

Podsumowanie

Zdrowie psa zależy od wielu czynników, ale większość z nich masz w swoich rękach: dobrą karmę, prawidłową wagę, codzienny ruch, szczepienia, ochronę przed pasożytami i regularne wizyty kontrolne. Praktyczny plan codziennej opieki znajdziesz w artykule poradnik zdrowia psa, a więcej tekstów w kategorii zdrowie psa.