Fila brasileiro: charakter, wygląd, zdrowie i dla kogo

Fila brasileiro, czyli mastif brazylijski, to potężny molos z Brazylii, wyhodowany do pilnowania, tropienia i zaganiania bydła. Jest bezgranicznie oddany rodzinie, a jednocześnie wyjątkowo nieufny wobec obcych, co czyni go jednym z najbardziej wymagających psów stróżujących. Jeśli zastanawiasz się, czy poradzisz sobie z takim psem, przeczytaj ten profil uważnie, zanim zaczniesz szukać hodowli.

Historia i pochodzenie mastifa brazylijskiego

Pochodzenie rasy nie jest do końca jasne. Najczęściej przyjmuje się, że fila powstała w Brazylii z psów przywiezionych przez kolonizatorów z Półwyspu Iberyjskiego. Wśród przodków wymienia się dawne mastify, buldogi, bloodhoundy oraz hiszpańskie psy typu alano. Po bloodhoundzie fila odziedziczyła luźną skórę i świetny węch, po molosach potężną sylwetkę, a po psach pasterskich instynkt pilnowania i zaganiania.

Nazwa wywodzi się prawdopodobnie od portugalskiego słowa filar, oznaczającego przytrzymywanie. Psy te chwytały i przytrzymywały bydło, broniły posiadłości, pomagały w polowaniach na duże drapieżniki, a w mrocznym okresie kolonialnym tropiły zbiegłych niewolników. W Brazylii do dziś zdarza się, że pracują w służbach mundurowych.

Natomiast planowa hodowla rozwinęła się w XX wieku. Do Europy pierwsze psy trafiły w latach 50., a do Polski dopiero na początku lat 90. Rasa jest uznana przez FCI, a jej wzorzec był kilkukrotnie aktualizowany. W Brazylii popularne jest powiedzenie „wierny jak fila”, które dobrze oddaje charakter tych psów.

Jak wygląda fila brasileiro? Wygląd i wzorzec

To typowy molos o masywnych kościach i prostokątnej, zwartej sylwetce, a mimo to zaskakująco zwinny. Przede wszystkim głowa jest ciężka, z mocną, głęboką kufą i obwisłymi wargami. Z kolei uszy są duże, w kształcie litery V, zwisające. Dodatkowo skóra jest gruba i luźna, szczególnie na szyi, gdzie tworzy wyraźne podgardle. Zad jest ustawiony nieco wyżej niż kłąb, co nadaje sylwetce charakterystyczny profil.

Cechą wyróżniającą rasę jest inochód, czyli chód, w którym pies przestawia jednocześnie obie kończyny z jednej strony ciała. Daje to toczący się, kołyszący ruch, przypominający chód wielbłąda.

Szata, umaszczenie i wymiary mastifa brazylijskiego

Natomiast sierść jest krótka, gładka i przylegająca. Dopuszczalne są wszystkie jednolite kolory, czyli najczęściej płowe w różnych odcieniach, pręgowane i czarne, z wyjątkiem bieli, mysiej szarości, łat i podpalania. Ponadto czasem występuje czarna maska, a białe znaczenia mogą pojawić się na łapach, piersi i końcu ogona. Psy mierzą orientacyjnie 65 do 75 cm w kłębie i ważą co najmniej około 50 kg, suki 60 do 70 cm i co najmniej około 40 kg. Aktualne wymagania opisuje wzorzec rasy opublikowany przez FCI.

Jaki charakter ma fila brasileiro?

Fila to pies pełen godności, odważny i niezwykle oddany. Kocha całą rodzinę, ale zwykle szczególną więź buduje z jedną osobą. Dlatego wobec domowników bywa czuły i cierpliwy, a wobec dzieci z rodziny opiekuńczy. Jednak przy maluchach zawsze potrzebny jest nadzór, ponieważ to bardzo duży i silny pies.

Najważniejszą cechą rasy jest nieufność wobec obcych, określana w języku portugalskim jako ojeriza. Fila nie szuka kontaktu z nieznajomymi i nie lubi, gdy ktoś obcy go dotyka. Na swoim terenie pilnuje bardzo poważnie, natomiast poza nim zwykle jest spokojniejszy i bardziej zdystansowany. Dlaczego tak jest? Rasę przez pokolenia selekcjonowano do samodzielnej ochrony posiadłości i stad.

Z kolei z innymi zwierzętami domowymi, z którymi dorastał, zazwyczaj żyje zgodnie. Z obcymi psami, zwłaszcza tej samej płci, bywa konfliktowy. Co więcej, fila źle znosi samotność i izolację w kojcu, gdyż potrzebuje bliskości swojej rodziny.

Dla kogo jest fila brasileiro?

To rasa, przy której szczera ocena własnych możliwości jest obowiązkiem. Fila sprawdzi się u Ciebie, jeśli spełniasz większość poniższych warunków:

• Masz już doświadczenie z dużymi psami stróżującymi i umiesz prowadzić psa spokojnie, ale stanowczo.
• Mieszkasz w domu z solidnie ogrodzoną posesją, a nie w bloku.
• Rzadko przyjmujesz gości albo jesteś gotów zawsze odseparować psa na czas ich wizyty.
• Masz czas na intensywną socjalizację i szkolenie przez pierwsze dwa lata życia psa.
• Akceptujesz, że wyjazd bez psa wymaga wcześniejszego przygotowania zaufanej osoby.

Pamiętaj również, że przepisy dotyczące dużych psów obronnych różnią się w zależności od kraju, a niektóre państwa ograniczają posiadanie tej rasy. Przed podróżą lub przeprowadzką sprawdź aktualne regulacje. O zasadach w Polsce przeczytasz w tekście jakie psy muszą mieć kaganiec.

Wychowanie i szkolenie mastifa brazylijskiego

Fila jest inteligentna i potrafi się chętnie uczyć, jednak nigdy nie słucha ślepo. Szkolenie zaczynasz od pierwszego dnia: najpierw podstawy posłuszeństwa, następnie spokojne chodzenie na smyczy, a wreszcie kontrola emocji w obecności obcych. W praktyce najlepiej działają spokój, proste komendy, konsekwencja i nagrody. Krzyk, szarpanie i kary fizyczne niszczą zaufanie i mogą nasilić reakcje obronne.

Socjalizacja szczeniaka fila brasileiro

Socjalizacja to najważniejsze zadanie opiekuna. Szczeniak powinien poznawać różnych ludzi, miejsca, dźwięki i spokojne psy, zawsze w przyjemnej atmosferze. Nie oznacza to, że dorosła fila będzie lubić obcych. Dzięki socjalizacji pies uczy się jednak oceniać sytuację spokojnie, zamiast reagować przesadnie. Warto skorzystać z pomocy trenera z doświadczeniem w pracy z molosami.

Najczęstsze błędy opiekunów

Po pierwsze, zakup fili jako pierwszego psa. Po drugie, zaniedbanie socjalizacji w okresie szczenięcym. Po trzecie, zachęcanie młodego psa do agresji „bo ma pilnować”. Wreszcie, zmuszanie psa do kontaktu z gośćmi, co jest dla niego ogromnym stresem i grozi ugryzieniem.

Pielęgnacja krótkiej sierści i fałdów skóry

Krótka szata jest łatwa w utrzymaniu. Poza okresem linienia wystarczy przeczesać psa rękawicą raz na tydzień lub dwa. Natomiast dwa razy w roku, w czasie wymiany włosa, szczotkuj go częściej. Poza tym kąp psa rzadko, tylko gdy jest brudny.

Ponadto regularnie sprawdzaj fałdy skóry i okolice warg, gdzie zbiera się wilgoć i resztki jedzenia. Także uszy kontroluj raz w tygodniu, a pazury przycinaj, gdy nie ścierają się same. Przyzwyczajaj szczeniaka do zabiegów od początku, ponieważ unieruchomienie dorosłego, ważącego kilkadziesiąt kilogramów psa jest praktycznie niemożliwe.

Żywienie dużego molosa

Szczenię olbrzymiej rasy powinno rosnąć powoli i równomiernie. Dlatego wybieraj karmę przeznaczoną dla szczeniąt dużych ras i nie dodawaj suplementów wapnia bez zalecenia lekarza weterynarii. Jednocześnie nadwaga u młodego psa obciąża stawy. Orientacyjną porcję dla psa w każdym wieku obliczysz w kalkulatorze, ile karmy dla psa.

Następnie dziel dzienną porcję na co najmniej dwa posiłki i nie karm psa tuż przed wysiłkiem ani po nim. Pamiętaj też, że czekolada, ksylitol, winogrona i rodzynki, cebula oraz czosnek są dla psów toksyczne.

Zdrowie i choroby rasy

Fila uchodzi za rasę stosunkowo odporną, jednak jak każdy olbrzymi pies jest narażona na określone problemy:

• Dysplazja stawów biodrowych i łokciowych, widoczna jako sztywność po odpoczynku i niechęć do wstawania.
• Skręt żołądka, czyli stan nagły z rozdętym brzuchem i bezskutecznymi próbami wymiotów.
• Panosteitis, czyli młodzieńcze zapalenie kości, objawiające się zmienną kulawizną u rosnącego psa.
• Entropium, czyli podwinięcie powieki, które podrażnia oko i czasem wymaga zabiegu.

Więcej o pierwszym z tych schorzeń przeczytasz w artykule o dysplazji stawu biodrowego u psa.

Ile kosztuje szczeniak fila brasileiro i jak wybrać hodowlę?

Ceny szczeniąt z rodowodem są zmienne i zależą od wielu czynników, dlatego nie podajemy konkretnej kwoty. Na cenę wpływają wyniki badań zdrowotnych rodziców, ich charakter i osiągnięcia, renoma hodowli oraz dostępność miotów, która w Polsce jest ograniczona.

Wybierając hodowlę, najpierw poznaj oboje rodziców lub przynajmniej matkę i zobacz, jak reagują na Ciebie. Zapytaj o wyniki prześwietlenia stawów, socjalizację szczeniąt i umowę kupna. Dobry hodowca wypyta Cię o doświadczenie z psami i warunki mieszkaniowe, a czasem odmówi sprzedaży. Rzetelne hodowle znajdziesz w katalogu hodowli.

Podsumowanie

Mastif brazylijski to wierny, odważny strażnik, który oddaje rodzinie całe serce, ale obcym nie ufa. Odwdzięczy się lojalnością opiekunowi doświadczonemu, cierpliwemu i gotowemu na lata pracy nad socjalizacją. Jeśli to Twój pierwszy pies, rozważ łatwiejszą rasę. Więcej o tej grupie psów przeczytasz w artykułach czy molosy to niebezpieczne psy oraz psy dogowate: historia i klasyfikacja.