Płochacz niemiecki: charakter, wygląd, zdrowie i dla kogo

Płochacz niemiecki (Deutscher Wachtelhund) to średniej wielkości, wszechstronny pies myśliwski z Niemiec o długiej, falistej sierści, stworzony do płoszenia zwierzyny, tropienia i aportowania w trudnym terenie. Jest przyjazny, pracowity i bardzo energiczny. Jeśli rozważasz tę rasę, ale nie polujesz, musisz wiedzieć, ile pracy i ruchu potrzebuje, aby był szczęśliwy w domu.

Historia i pochodzenie płochacza niemieckiego

Przodkiem rasy był stary niemiecki pies myśliwski zwany stöberem, używany do wypłaszania zwierzyny z zarośli. Pod koniec XIX wieku, gdy polowania przestały być wyłącznie rozrywką arystokracji, myśliwi potrzebowali psa uniwersalnego: takiego, który tropi, wypłasza, głośno goni i aportuje. Dlatego około 1890 roku rozpoczęto planową hodowlę, a kilkanaście lat później powstał klub rasy, który do dziś kładzie duży nacisk na użytkowość.

Poza Niemcami rasa długo była mało znana. Z czasem trafiła jednak do innych krajów Europy i do Ameryki Północnej. W Polsce płochacz niemiecki zyskuje popularność przede wszystkim wśród myśliwych, którzy cenią go przy polowaniach na ptactwo i dziki.

Wygląd i wzorzec

To pies o mocnym kośćcu, muskularny i zwinny, o sylwetce nieco dłuższej niż wyższej. Według wzorca psy mierzą 48 do 54 cm, a suki 45 do 52 cm w kłębie. Masa ciała jest orientacyjna i wynosi zwykle od około 18 do 25 kg.

• Głowa: sucha, z płaskim czołem i lekko zaznaczonym stopem, kufa raczej kwadratowa.
• Oczy: możliwie ciemne, migdałowate, o inteligentnym wyrazie.
• Uszy: wysoko osadzone, płaskie, mięsiste, pokryte falistym włosem.
• Szyja i kark: silne, ponieważ pies musi unieść i przynieść ciężką zwierzynę.
• Szata: długa, gruba, falista lub lekko kędzierzawa, z bogatym owłosieniem na uszach, kończynach i ogonie.
• Umaszczenie: jednolicie brązowe albo brązowo dereszowate, często z białymi znaczeniami, czasem z podpalaniem.

Dawniej ogony psów myśliwskich skracano. Obecnie w Polsce, podobnie jak w wielu krajach, kopiowanie ogonów jest zabronione przepisami o ochronie zwierząt.

Charakter i temperament: instynkt łowiecki płochacza

Płochacz niemiecki jest przyjazny, pogodny i bardzo pracowity. W domu bywa czuły i związany z opiekunem, natomiast w terenie zamienia się w zdeterminowanego myśliwego. Pracuje głosem, czyli głośno oszczekuje trop, co przy polowaniu jest zaletą, a w mieście może być kłopotem.

Ma silny instynkt łowiecki, dlatego małe zwierzęta, takie jak koty, króliki czy drób, mogą go mocno ekscytować. Pies, który dorasta z kotem od szczenięctwa, zwykle akceptuje go jako domownika. Jednak obce koty na spacerze nadal mogą być dla niego zdobyczą. Wobec innych psów jest najczęściej zgodny.

Jak wygląda dzień z psem myśliwskim w domu?

Z doświadczenia opiekunów wynika, że płochacz bez zajęcia szybko wymyśla sobie własne. Typowo obserwuje się wtedy kopanie w ogrodzie, ucieczki za zapachem i głośne szczekanie. Dlatego dzień warto zaplanować: rano dłuższy spacer z możliwością swobodnego węszenia w bezpiecznym terenie, w ciągu dnia krótka sesja szkoleniowa lub zabawa węchowa, a wieczorem spokojny spacer i odpoczynek.

Na spacerach w lesie trzymaj psa na długiej lince, jeśli przywołanie nie jest jeszcze pewne. Pamiętaj również, że w okresie lęgowym zwierzyny psy w lesie powinny być prowadzone na smyczy. Informacje o zasadach przebywania z psem w lesie publikują Lasy Państwowe. Po powrocie sprawdź łapy, uszy i sierść, ponieważ w gęstym włosie łatwo przeoczyć kleszcza lub kłos trawy.

Dla kogo jest płochacz niemiecki?

To rasa przede wszystkim dla myśliwych oraz bardzo aktywnych osób, które mogą zapewnić psu pracę węchową. Zanim się zdecydujesz, sprawdź, czy:

• Masz czas na co najmniej kilka godzin aktywności dziennie, w tym swobodny ruch w bezpiecznym terenie.
• Lubisz zajęcia węchowe, tropienie, aportowanie albo polowania.
• Mieszkasz w domu z ogrodem, najlepiej blisko lasu lub pól.
• Akceptujesz psa, który bywa głośny i ma silny instynkt łowiecki.

Do małego mieszkania w mieście i dla osoby szukającej spokojnego psa kanapowego ta rasa zwykle się nie nadaje. Jeśli wahasz się, sprawdź quiz, jaka rasa psa pasuje do Ciebie, albo porównaj inne psy z tej grupy w artykule o rasach zaklasyfikowanych do płochaczy.

Wychowanie i szkolenie: przywołanie psa myśliwskiego

Płochacz jest inteligentny i uczy się szybko, jednak potrzebuje jasnych zasad i konsekwencji. Dawne opisy mówiły o „twardym prowadzeniu”, natomiast w praktyce najlepiej działają metody pozytywne: nagrody, zabawa i zadania angażujące nos. Kary i presja tylko pogarszają współpracę.

Najważniejszym zadaniem jest przywołanie, ponieważ trop potrafi całkowicie pochłonąć psa. Ćwicz je od pierwszych dni, najpierw w domu, następnie na długiej lince, a wreszcie w coraz trudniejszych warunkach. Ponadto bardzo pomaga nauka aportu, który ta rasa wykonuje z naturalną przyjemnością. Szczegóły znajdziesz w poradniku nauka psa aportowania.

Praca łowiecka i sporty dla psa myśliwskiego

Psy tej rasy biorą udział w próbach pracy i konkursach myśliwskich. Jeśli nie polujesz, dobrą alternatywą są tropienie użytkowe, nosework, mantrailing i dummy, czyli sportowe aportowanie. Dzięki temu pies może realizować naturalny instynkt w bezpieczny sposób.

Pielęgnacja

Długa, falista szata jest dość odporna na brud i wodę, jednak wymaga regularnej opieki. Czesz psa raz lub dwa razy w tygodniu, a po spacerach w lesie usuwaj rzepy i igliwie, szczególnie z uszu, łap i ogona. Po każdym wyjściu w teren sprawdzaj też psa pod kątem kleszczy. Kąpiel jest potrzebna rzadko.

Uszy płochacza są długie i owłosione, więc słabo się wentylują. Dlatego kontroluj je co kilka dni, zwłaszcza po pływaniu. Włos między palcami warto przycinać, aby nie zbierał błota i lodu.

Żywienie

Pies pracujący potrzebuje więcej energii niż pies domowy, więc porcje zależą od aktywności. W sezonie polowań zwykle je więcej, a poza nim mniej. Najlepiej sprawdza się pełnoporcjowa karma dla aktywnych psów średnich ras, dawkowana według sylwetki. Ilość karmy łatwo oszacujesz w kalkulatorze ilości karmy dla psa. Nie karm psa tuż przed intensywnym wysiłkiem i chroń go przed pokarmami toksycznymi, takimi jak czekolada, ksylitol, winogrona, rodzynki, cebula i czosnek.

Zdrowie i choroby płochacza niemieckiego

Płochacz niemiecki jest uważany za rasę wytrzymałą i stosunkowo zdrową, ponieważ hodowla od zawsze stawiała na użytkowość. Mimo to mogą się zdarzać:

• Dysplazja stawów biodrowych.
• Zapalenia uszu, sprzyjające im ze względu na budowę małżowiny.
• Urazy łap, opuszek i oczu podczas pracy w gęstych zaroślach.
• Choroby przenoszone przez kleszcze, na które pies pracujący w lesie jest bardziej narażony.

Ile kosztuje szczeniak i jak wybrać hodowlę?

Cena szczeniaka zależy od hodowli, rodowodu i wyników pracy rodziców. Ceny są orientacyjne i zmienne, dlatego lepiej skupić się na jakości hodowli niż na samej kwocie. W hodowlach tej rasy szczenięta często trafiają przede wszystkim do myśliwych, więc warto szczerze opowiedzieć hodowcy o swoich planach.

Szukaj hodowli zrzeszonych w Związku Kynologicznym w Polsce, poproś o wyniki badań stawów rodziców i informacje o ich pracy. Dobry hodowca pokaże matkę szczeniąt i zapyta o Twój tryb życia. Hodowle możesz też wyszukać w katalogu hodowli.

Podsumowanie

Płochacz niemiecki to pies stworzony do pracy: wytrwały, przyjazny i niezwykle zaangażowany w tropienie. W rękach myśliwego lub aktywnego opiekuna, który da mu zajęcie dla nosa, jest wspaniałym towarzyszem. Natomiast w małym mieszkaniu i bez zajęć szybko się frustruje. Więcej o psach tej grupy przeczytasz w artykule o grupie VIII FCI: aporterach i płochaczach.