Psy królewskie: rasy, które kochali królowie, cesarze i carowie
Psy królewskie to rasy, które przez stulecia towarzyszyły władcom i arystokracji: od małych spanieli na dworze angielskim, przez pekińczyki chińskich cesarzy, po borzoje carów i polskie ogary na królewskich łowach. Część z nich niemal zniknęła razem z upadkiem dworów, inne do dziś należą do najpopularniejszych psów rodzinnych. Poznaj historię najsłynniejszych psów królów i dowiedz się, które rasy mają naprawdę arystokratyczny rodowód.
W skrócie:
- Na dworach trzymano dwa typy psów: małe psy do towarzystwa i reprezentacyjne psy myśliwskie.
- Angielscy władcy, zwłaszcza Karol II, rozsławili małe spaniele, przodków cavalierów i king charlesów.
- Pekińczyki, mopsy i shih tzu były psami cesarskich dworów w Chinach.
- Borzoje kojarzone z carami niemal wyginęły po rewolucji w Rosji.
- Polscy królowie polowali z ogarami i chartami polskimi.

Jakie psy trzymano na królewskich dworach?
Psy na dworach pełniły dwie główne role. Ponadto pierwsza to towarzystwo: małe, ozdobne psy dotrzymywały kroku damom dworu i samym władcom, wylegiwały się w komnatach i były symbolem statusu. Z kolei druga to łowy: polowanie było przywilejem arystokracji, a sfory psów gończych, posokowców i chartów stanowiły dumę dworów. W praktyce najlepsze psy myśliwskie wymieniano jako dyplomatyczne prezenty między władcami.
Psów na dworach bywało tak wiele, że czasem wprowadzano ograniczenia. Co więcej, z czasów Henryka VIII w Anglii zachowały się przepisy dworskie, które zakazywały trzymania psów w pałacu, z wyjątkiem niewielkich spanieli dla dam. Dodatkowo prawo do polowań na zwierzynę w lasach królewskich było przez wieki ściśle reglamentowane przez koronę.
Psy królów angielskich: spaniele i corgi
Najsłynniejszym miłośnikiem psów wśród angielskich władców był Karol II Stuart. Jego małe spaniele towarzyszyły mu niemal wszędzie, a współcześni narzekali, że zabawy z psami odciągają króla od spraw państwowych. Poza tym od jego imienia pochodzi nazwa king charles spaniel, a w XX wieku odtworzono typ psa z dawnych portretów, nazywając go cavalier king charles spaniel. Więcej o tych rasach przeczytasz w profilach cavalier king charles spaniel i king charles spaniel.
W XX wieku symbolem brytyjskiej monarchii stały się welsh corgi pembroke. Królowa Elżbieta II miała ich przez całe życie kilkadziesiąt, a niewielkie, przyjazne pasterskie psy z Walii zyskały dzięki temu światową sławę. Ponadto historię jej psów opisujemy w artykule psy królowej Elżbiety II.

Psy francuskich władców: pudle, papillony i psy św. Huberta
We Francji na salonach królowały pudle, szczególnie duże, nazywane do dziś pudlami królewskimi, oraz małe spaniele kontynentalne. Z kolei te ostatnie występują w dwóch odmianach: papillon o stojących uszach przypominających skrzydła motyla i phalène o uszach zwisających. W praktyce popularne były też psy z grupy biszonów o miękkiej, puszystej sierści, krewniacy dzisiejszych bolończyków i maltańczyków. Co więcej, o pudlach przeczytasz w tekście charakter pudla królewskiego.
Wśród psów myśliwskich szczególną pozycję miał pies św. Huberta, przodek bloodhounda. Według tradycji był hodowany w opactwie Saint-Hubert w Ardenach, a jego nazwa nawiązuje do św. Huberta, patrona myśliwych, od którego pochodzi nazwa jesiennego święta myśliwych, hubertusa. Co więcej, opactwo przez stulecia przesyłało francuskim królom pary tych psów w darze. Z kolei na dworach ceniono też różne odmiany seterów i małe psy gończe, w tym przodków beagli.


Cesarskie psy z Chin: pekińczyki, mopsy i shih tzu
W cesarskich Chinach małe psy o płaskich pyskach były symbolem dworu. W praktyce pekińczyki, mopsy i shih tzu żyły w pałacach, a według legend pekińczyki były tak cenione, że ich posiadanie poza dworem było niemal niemożliwe. Gdy w XIX wieku Europejczycy wkroczyli do Zakazanego Miasta, kilka pekińczyków trafiło do Anglii, gdzie zapoczątkowały europejską hodowlę. Co więcej, upadek cesarstwa i późniejsze wstrząsy polityczne sprawiły, że w samych Chinach te rasy były bliskie zniknięcia. Więcej przeczytasz w profilach pekińczyk i mops.

Borzoj: pies carów
W carskiej Rosji polowania z chartami na wilki i lisy były wielkim widowiskiem, a borzoje symbolem arystokratycznego stylu życia. Dodatkowo te eleganckie, szybkie i odporne na mróz psy hodowano w wielkich majątkach w sforach liczących dziesiątki osobników. Po rewolucji 1917 roku, gdy wszystko, co kojarzyło się z arystokracją, było niszczone, rasa znalazła się na skraju wyginięcia. Mimo to przetrwała dzięki psom wywiezionym wcześniej za granicę i nielicznym hodowcom w Rosji. Więcej o rasie przeczytasz w profilu chart rosyjski borzoj.
Psy polskich królów
Polscy władcy również kochali psy, przede wszystkim myśliwskie. Natomiast na królewskich łowach w puszczach polowano z ogarami i chartami polskimi, a najlepsze psy bywały dyplomatycznymi prezentami. Obie rasy, które przetrwały wieki dzięki tradycji szlacheckich polowań, a po II wojnie światowej zostały odbudowane przez polskich kynologów. Dziś są uznane przez FCI jako polskie rasy narodowe. O myśliwskich tradycjach przeczytasz w artykule psy myśliwskie w średniowieczu.

Psy królewskie dzisiaj
Większość dawnych psów dworskich jest dziś po prostu psami rodzinnymi. Cavaliery, pudle, papillony czy pekińczyki świetnie odnajdują się w mieszkaniach, a ich arystokratyczna przeszłość to raczej ciekawostka niż wskazówka do wyboru. Dlatego wybierając psa, warto patrzeć na jego temperament, potrzeby ruchowe i zdrowie, a nie tylko na piękną historię. Przede wszystkim przy rasach o płaskich pyskach i bardzo małych psach trzeba wybierać hodowle, które dbają o zdrowie, a nie tylko o wygląd.
Jeśli zainteresowała Cię któraś z ras królewskich, zacznij od jej pełnego profilu i porównaj ją z innymi w naszym quizie doboru rasy.
Najczęściej zadawane pytania
Najbardziej znane są jej welsh corgi pembroke, których przez całe życie miała kilkadziesiąt. Ponadto miała krzyżówki corgi z jamnikami, nazywane dorgi.
Od króla Karola II Stuarta, który był wielkim miłośnikiem małych spanieli. Natomiast cavaliery odtworzono w XX wieku na podstawie wyglądu psów z dawnych portretów.
Bo był szczególnie popularny wśród francuskiej arystokracji. Jednak nazwa pudel królewski jest potoczna, a FCI używa określenia pudel duży.
Przede wszystkim pekińczyki, mopsy i shih tzu. Żyły w pałacach cesarskich i były symbolem dworu.
Z psami gończymi, m.in. ogarami polskimi, oraz z chartami polskimi. Obie rasy są dziś uznane przez FCI, a ich wzorce znajdziesz na stronie Międzynarodowej Federacji Kynologicznej.
Podsumowanie
Psy władców to fascynujący rozdział historii kynologii: od spanieli Karola II, przez pekińczyki cesarzy i borzoje carów, po ogary polskich królów. Co ważne, wiele z tych ras przetrwało tylko dzięki pasji hodowców. Więcej ciekawostek znajdziesz w kategorii historia psa i w artykule pies w sztuce.
Czytaj także
Psy w kulturze i sztuceObrazy z psami – najsłynniejsze dzieła sztuki
Psy w kulturze i sztuceRysunki i grafiki psów
Psy w kulturze i sztucePortrety psów przebranych za ludzi: galeria i zasady
Psy w kulturze i sztuceHistoria rasy Mops
Psy w kulturze i sztuceŚwięte krowy, małpy i bezpańskie psy w Indiach
Psy w kulturze i sztucePies w malarstwie: symbole, słynne obrazy i polscy malarze
Psy w kulturze i sztucePies w sztuce: od malowideł naskalnych po literaturę i film
Psy w kulturze i sztuceMotyw psa w malarstwie: mniej znane dzieła z psami

