Seter irlandzki: charakter, wygląd, zdrowie i cena
Seter irlandzki, nazywany też red setterem lub irish setterem, to elegancki pies myśliwski o mahoniowej, jedwabistej sierści i niespożytej energii. Jest łagodny, radosny i bardzo przyjazny wobec ludzi, dlatego świetnie sprawdza się w aktywnej rodzinie. Potrzebuje jednak dużo ruchu, cierpliwego wychowania i regularnej pielęgnacji szaty.
W skrócie:
- Psy mierzą 58 do 67 cm w kłębie, suki 55 do 62 cm, masa ciała to zwykle 25 do 32 kg.
- Charakter łagodny, wesoły i towarzyski, dobry dla dzieci, ale bardzo energiczny.
- Potrzebuje minimum 2 godzin ruchu dziennie, najlepiej z możliwością swobodnego biegania.
- Rasa wrażliwa: szkolenie tylko metodami pozytywnymi, z dużą konsekwencją.
- Żyje zwykle 12 do 15 lat, w rasie występują m.in. PRA, CLAD, skręt żołądka i dysplazja.
Cechy rasy: Seter irlandzki
- Kraj pochodzenia
- Irlandia
- Grupa FCI
- VII, sekcja 2.2
- Wielkość
- duży
- Wysokość w kłębie
- 55 do 67 cm
- Masa ciała
- 25 do 32 kg
- Długość życia
- 12 do 15 lat
- Szata
- średnio długa, jedwabista
- Umaszczenie
- kasztanowe, mahoniowe
- Energia i potrzeba ruchu
- Łatwość szkolenia
- Stosunek do dzieci
- Stosunek do innych psów
- Pielęgnacja sierści
- Linienie
- Szczekliwość
- Do mieszkania w bloku
- Historia i pochodzenie
- Wygląd i wzorzec
- Charakter i temperament
- Dla kogo jest ta rasa
- Wychowanie i szkolenie
- Pielęgnacja i żywienie
- Zdrowie i choroby rasy
- Cena szczeniaka

Historia i pochodzenie red settera
Setery czerwone znano w Irlandii już w XVIII wieku. Irlandzka szlachta używała ich do polowań na ptactwo. Pies szukał zwierzyny szerokim galopem, a po jej zwietrzeniu zamierał w charakterystycznej pozycji, czyli wystawiał, pozwalając myśliwemu podejść. Co ciekawe, dawniej w Irlandii przeważały setery łaciate, czerwono-białe, natomiast psy o jednolitej rudej lub mahoniowej maści były rzadsze.
Jednak w XIX wieku hodowcy zaczęli wyraźnie preferować jednolity, intensywnie czerwony kolor. Dlatego w pierwszym wzorcu z 1885 roku uznano już tylko maść jednolitą z dopuszczalnymi małymi białymi znaczeniami. Odmiana łaciata przetrwała i dziś jest osobną rasą, o której piszemy w artykule seter irlandzki czerwono-biały. Pierwotne setery czerwone były wyższe i masywniejsze, z kolei współczesne mają średnią wielkość i bardziej elegancką sylwetkę. Szerzej o całej grupie przeczytasz w tekście o tym, jakie są rasy seterów i ich historia.

Wygląd i wzorzec
Ten pies jest zrównoważony, harmonijny i pełen gracji, a przy tym mocny i wytrzymały. Wzorzec FCI podaje wysokość 58 do 67 cm dla psów i 55 do 62 cm dla suk. Natomiast masa ciała dorosłego psa wynosi zwykle 25 do 32 kg.
Głowa
Głowa jest długa, sucha i niezbyt szeroka, a mózgoczaszka i kufa mają podobną długość. Guz potyliczny i łuki brwiowe są dobrze zaznaczone. Nos ciemnomahoniowy, ciemnoorzechowy lub czarny, z szerokimi nozdrzami. Oczy niezbyt duże, ciemnoorzechowe lub ciemnobrązowe, o łagodnym wyrazie. Z kolei uszy średniej wielkości, cienkie, osadzone nisko i z tyłu, przylegają do policzków. Zgryz nożycowy.
Sylwetka i szata
Szyja jest umiarkowanie długa i lekko wygięta, klatka piersiowa głęboka, raczej wąska, lędźwie muskularne. Ogon średniej długości, nisko osadzony, noszony na wysokości grzbietu lub niżej. Sierść na głowie i przodzie kończyn jest krótka i delikatna. Natomiast na uszach, tylnej stronie kończyn, brzuchu i ogonie tworzy długie, jedwabiste pióra i portki. Umaszczenie jest bogate, kasztanowe lub mahoniowe, bez śladu czerni. Ponadto dopuszczalne są niewielkie białe znaczenia na piersi, gardle, palcach i małe na czole.



Seter irlandzki: charakter i temperament
Red setter to wieczny optymista. Jest radosny, czuły, przyjazny wobec ludzi i innych psów, uwielbia zabawę i kontakt z rodziną. Z dziećmi zwykle tworzy zgrany duet, ponieważ jest cierpliwy i łagodny. Jednak w młodości bywa tak żywiołowy, że może przewrócić malucha. Nie jest też psem stróżującym, bo obcego raczej powita merdaniem niż szczekaniem.
Ma silny instynkt myśliwski i duży zasięg poszukiwania, dlatego puszczony luzem potrafi pobiec za zapachem ptaka czy zająca daleko od opiekuna. Dojrzewa późno, psychicznie nawet około 3. roku życia, i do tego czasu bywa szalonym nastolatkiem. Ponadto jest bardzo wrażliwy, więc źle znosi krzyk, napiętą atmosferę i długą samotność.


Dla kogo jest seter irlandzki
- Dla aktywnych osób i rodzin, które biegają, jeżdżą na rowerze, chodzą po lesie i chcą zabierać psa wszędzie.
- Dla myśliwych i osób zainteresowanych sportami kynologicznymi, np. canicrossem, obedience czy próbami pracy wyżłów.
- Dobrze odnajdzie się w domu z ogrodem, w mieszkaniu tylko przy bardzo dużej dawce ruchu.
- Nie dla osób, które spędzają poza domem cały dzień i oczekują spokojnego psa kanapowego.
Jeśli zastanawiasz się nad innym seterem, porównaj go z rasą seter angielski, która ma nieco spokojniejsze usposobienie.
Wychowanie i szkolenie setera irlandzkiego
Ten seter uczy się szybko i ma znakomitą pamięć, ale łatwo się rozprasza i szybko nudzi. Kary i ostre metody przynoszą odwrotny skutek, ponieważ pies się zamyka albo przestaje współpracować. Dlatego najlepiej działają pochwały, smakołyki, zabawa i krótkie, urozmaicone ćwiczenia.
- Przede wszystkim ćwicz przywołanie od pierwszego dnia, w różnych miejscach, z najlepszymi nagrodami.
- Następnie, do czasu pewnego przywołania, korzystaj z długiej linki (10 do 15 m) w terenie otwartym.
- Ucz także chodzenia na luźnej smyczy, bo seter lubi ciągnąć.
- Dodatkowo zapewnij pracę węchową: szukanie smakołyków, aporty, tropienie.
- Wreszcie stopniowo przyzwyczajaj szczeniaka do zostawania samemu.
Zmęczony seter to grzeczny seter, jednak liczy się nie tylko bieganie. Na przykład 15 minut zabaw węchowych męczy psa często bardziej niż godzina rzucania piłki, a do tego go wycisza.



Pielęgnacja i żywienie
Piękna szata wymaga systematyczności. Szczotkuj psa 2 do 3 razy w tygodniu, a pióra na uszach, łapach, brzuchu i ogonie rozczesuj dokładnie, ponieważ tam łatwo powstają kołtuny. Po spacerach w lesie usuwaj rzepy i nasiona traw. Kąp psa co kilka tygodni lub w razie potrzeby, używając szamponu dla psów długowłosych. Ponadto włosy między opuszkami i wokół łap warto podcinać.
Długie, zwisające uszy są słabo wentylowane, dlatego kontroluj je i czyść raz w tygodniu. Zaczerwienienie, nieprzyjemny zapach albo potrząsanie głową to powód do wizyty u weterynarza.
Seter potrzebuje pełnowartościowej karmy dla aktywnych psów średnich i dużych ras. Podawaj ją w dwóch posiłkach dziennie. Ponadto nie pozwalaj na intensywny ruch przez około 1 do 2 godzin przed jedzeniem i po nim, co zmniejsza ryzyko skrętu żołądka. Mimo dużej aktywności łatwo jednak przekarmić setera, więc obserwuj jego sylwetkę.


Seter irlandzki: zdrowie i choroby rasy
Red setter jest ogólnie zdrową i długowieczną rasą. Jednak występuje w niej kilka chorób dziedzicznych, na które odpowiedzialni hodowcy badają psy:
- PRA rcd1, postępujący zanik siatkówki prowadzący do ślepoty (dostępny test genetyczny).
- CLAD, ciężki niedobór odporności u szczeniąt (dostępny test genetyczny).
- Skręt żołądka, typowy dla psów o głębokiej klatce piersiowej, więcej przeczytasz w artykule skręt żołądka u psa.
- Dysplazja stawów biodrowych i łokciowych.
- Padaczka, niedoczynność tarczycy i rozszerzenie przełyku.
- Zapalenia uszu i alergie skórne.
Jedź natychmiast do weterynarza, gdy pies ma wzdęty brzuch i bezskutecznie próbuje wymiotować. Pilnej konsultacji wymagają także napady drgawek, potykanie się o przedmioty w półmroku (możliwy zanik siatkówki) i częste ulewanie pokarmu tuż po jedzeniu.

Ile kosztuje seter irlandzki
Na cenę szczeniaka z rodowodem wpływają przede wszystkim rodzice, ich wyniki wystaw i prób pracy oraz badania genetyczne. Orientacyjnie są to kwoty rzędu kilku tysięcy złotych, a w renomowanych hodowlach bywają wyższe. Wykaz hodowli i wzorzec rasy sprawdzisz na stronie Związku Kynologicznego w Polsce. Wybierając hodowlę zarejestrowaną w ZKwP:
- Poproś o wyniki testów PRA rcd1 i CLAD rodziców lub informację, że są wolni genetycznie.
- Zapytaj również o prześwietlenia stawów.
- Ponadto zobacz matkę szczeniąt i warunki, w jakich się wychowują.
- Wreszcie uważaj na ogłoszenia bez rodowodu, gdzie badań zwykle nie ma.



Najczęściej zadawane pytania
Może mieszkać w bloku, jeśli codziennie dostaje minimum 2 godziny aktywnego ruchu i zajęcia dla głowy. Bez tego szybko się nudzi i staje się nadpobudliwy.
Tak, to jedna z najbardziej przyjaznych dzieciom ras. Jest łagodny i cierpliwy, ale młody seter bywa żywiołowy, więc zabawy z małymi dziećmi warto nadzorować.
Przeciętnie 12 do 15 lat. Długość życia zależy od genetyki, kondycji i profilaktyki, w tym od ochrony przed skrętem żołądka.
Linieje umiarkowanie, mocniej w okresach zmiany szaty. Regularne szczotkowanie 2 do 3 razy w tygodniu ogranicza ilość sierści w domu.
To dwie osobne rasy o wspólnym pochodzeniu. Seter czerwono-biały ma białe tło z czerwonymi łatami, jest nieco masywniejszy i zwykle spokojniejszy.
Podsumowanie
To piękny, radosny i bardzo rodzinny pies dla aktywnych ludzi. Jeśli zatem zapewnisz mu ruch, łagodne wychowanie i regularną pielęgnację, odwdzięczy się przyjaźnią na długie lata. Więcej profili znajdziesz w dziale rasy psów.
Czytaj także
Porady rasPsy o maści białej
Płochacze, psy aportujące i psy dowodneRasy spanieli
Alfabetyczna lista rasSzpic miniaturowy (pomeranian): charakter, waga, pielęgnacja, cena
Rasy psówMałe rasy psów: przegląd popularnych ras i jak wybrać
Rasy psówLista ras psów agresywnych w Polsce: 11 ras i wymagane zezwolenie
Alfabetyczna lista rasShih tzu: charakter, pielęgnacja, zdrowie i cena szczeniaka
Porady rasBiałe rasy psów: lista od A do Z z opisem wielkości i sierści
Alfabetyczna lista rasMaltańczyk: charakter, pielęgnacja, zdrowie i cena szczeniaka

