Psy pasterskie: rasy ze zdjęciami i lista ras FCI

6 min czytania

Psy pasterskie to rasy wyhodowane do pracy przy stadach: zaganiania, prowadzenia i pilnowania owiec czy bydła. Do najpopularniejszych należą border collie, owczarek niemiecki, owczarek australijski, owczarek szetlandzki, collie, polski owczarek nizinny i owczarek podhalański. Wielu przyszłych opiekunów wybiera je za inteligencję, nie wiedząc, ile zajęcia te psy potrzebują każdego dnia.

W skrócie:

Większość ras pasterskich należy do I grupy FCI: psy pasterskie i zaganiające.
Dzielą się na psy zaganiające, które kierują stadem, i stróżujące, które bronią go przed drapieżnikami.
Rasy pasterskie są inteligentne i chętne do pracy, ale potrzebują dużo ruchu i zadań dla głowy.
Instynkt zaganiania może przejawiać się podgryzaniem biegających dzieci czy rowerzystów.

Ten tekst to jednak przegląd ras ze zdjęciami. Sposób pracy psów przy stadzie i życie z takim psem opisujemy w artykule pies pasterski: rodzaje, sposób pracy i życie w domu, a dzieje tych psów w tekście historia psów pasterskich.

Psy pasterskie przy stadzie owiec na pastwisku — Psy pasterskie od wieków pomagają ludziom przy stadach.

Spis treści

Jakie są rodzaje owczarków i psów do pracy przy stadzie?

Chociaż w mowie potocznej wszystkie te psy nazywamy owczarkami, różnią się sposobem pracy. Dlatego zanim wybierzesz rasę, warto wiedzieć, do czego pierwotnie ją stworzono:

Psy zaganiające: pracują blisko pasterza, kierują ruchem stada, zbierają rozproszone owce i doprowadzają je w wyznaczone miejsce. Przykłady to border collie, kelpie, owczarek australijski i owczarek szetlandzki.
Psy poganiające bydło: niskie i zwinne, podgryzają krowy w pęciny, by ruszyły dalej. Należą do nich welsh corgi i australian cattle dog.
Psy stróżujące stada: duże i niezależne, żyją razem ze zwierzętami i bronią ich przed wilkami czy niedźwiedziami. To m.in. owczarek podhalański, kuvasz, komondor i pies z Maremmy.
Owczarki wszechstronne: takie jak owczarek niemiecki czy belgijski, które z pracy przy stadzie przeszły do służby, sportu i ochrony.

Co ciekawe, w klasyfikacji FCI większość z nich znajduje się w I grupie, ale część psów stróżujących stada, w tym owczarek podhalański, trafiła do II grupy razem z molosami. Dodatkowo szczegóły podziału znajdziesz na stronie Międzynarodowej Federacji Kynologicznej FCI.

Najpopularniejsze rasy psów pasterskich ze zdjęciami

Dlatego poniżej znajdziesz wybrane rasy, które najczęściej spotyka się w polskich domach i hodowlach.

Border collie

Ta rasa jest uznawana za jedną z najinteligentniejszych ras na świecie, nadal pracuje przy owcach w Wielkiej Brytanii. Ponieważ potrzebuje bardzo dużo ruchu i pracy umysłowej, najlepiej czuje się z aktywnym opiekunem, który uprawia z nim sport, na przykład agility czy obedience. Więcej w profilu border collie: charakter i wymagania.

Owczarek szetlandzki (sheltie)

Na pierwszy rzut oka wygląda jak miniaturowy collie. Jednocześnie jest wrażliwy, łagodny i bardzo przywiązany do rodziny. W praktyce sprawdza się w mieszkaniu, o ile ma codzienny ruch, ale bywa szczekliwy i nieufny wobec obcych. Ponadto szybko się uczy i chętnie współpracuje.

Owczarek staroangielski (bobtail)

To duży, pogodny pies o obfitej, szaro-białej szacie, która wymaga regularnego rozczesywania. Natomiast w przeszłości pędził bydło i owce na targi. Obecnie to głównie pies rodzinny, ale nadal potrzebuje ruchu i zajęcia.

Puli i inne owczarki węgierskie

Z kolei puli wyróżnia się sznurowatą szatą przypominającą dredy, która chroniła go przed zimnem i wilgocią. Poza tym jest bystry, czujny i bardzo energiczny. Również na Węgrzech pracują mudi i pumi, a do stróżowania stad służyły kuvasz i komondor. Dlatego wymaga opiekuna z doświadczeniem.

Owczarek węgierski puli ze sznurowatą szatą — Sznurowata szata puli chroniła go przed zimnem na pastwiskach.

Polskie psy pasterskie

Również Polska ma dwie rasy pasterskie uznane przez FCI. Polski owczarek nizinny to średni, kudłaty pies zaganiający, inteligentny i czujny. Z kolei owczarek podhalański to duży, biały stróż stad z Tatr, niezależny i spokojny, który najlepiej czuje się przy domu z ogrodem. Zarówno jedną, jak i drugą rasę opisujemy w tekście polskie rasy psów.

Lista owczarków i psów zaganiających z I grupy FCI

Dla porządku poniżej znajdziesz wybrane rasy z pierwszej sekcji I grupy FCI:

Rasa	Kraj pochodzenia	Wielkość
Border collie	Wielka Brytania	Średni
Owczarek szetlandzki	Wielka Brytania	Mały
Owczarek szkocki długowłosy (collie)	Wielka Brytania	Duży
Owczarek staroangielski	Wielka Brytania	Duży
Bearded collie	Wielka Brytania	Średni
Owczarek niemiecki	Niemcy	Duży
Owczarek belgijski	Belgia	Duży
Owczarek australijski	Stany Zjednoczone	Średni
Kelpie australijski	Australia	Średni
Polski owczarek nizinny	Polska	Średni
Puli	Węgry	Średni
Briard	Francja	Duży
Welsh corgi pembroke	Wielka Brytania	Mały

Ponadto w I grupie znajdują się m.in. beauceron, owczarek holenderski, owczarek kataloński, owczarek pirenejski, owczarek z Bergamo, schapendoes, schipperke, czechosłowacki wilczak i saarlooswolfhond. Natomiast wszystkie opisy ras znajdziesz w katalogu ras psów od A do Z.

Pies pasterski czuwa nad stadem na łące — Psy pasterskie pracują często samodzielnie, z dala od człowieka.

Czy owczarek jest dla Ciebie?

Owczarki są inteligentne, szybko się uczą i bardzo przywiązują do opiekuna. Jednak właśnie te zalety bywają kłopotem w domu. Przede wszystkim pies, który przez pokolenia pracował cały dzień, typowo nie zadowoli się dwoma krótkimi spacerami. W efekcie znudzony zaczyna zaganiać dzieci, gonić rowery, szczekać lub niszczyć przedmioty.

Z doświadczenia opiekunów wynika więc, że najczęstsze problemy to:

Za mało ruchu i zadań umysłowych.
Podgryzanie biegających domowników, czyli przeniesiony instynkt zaganiania.
Nadwrażliwość na dźwięki i ruch, gdy zabraknie socjalizacji.
Niedocenienie pielęgnacji obfitej szaty.

Jeśli nie jesteś pewien, czy taki pies pasuje do Twojego życia, rozwiąż quiz, jaka rasa pasuje do Ciebie.

Pies pasterski podczas aktywnego spaceru — Aktywność i zadania dla głowy to podstawa szczęścia psa pasterskiego.

Najczęściej zadawane pytania

Jakie rasy należą do psów pasterskich?

Do I grupy FCI, sekcji psów pasterskich, należą m.in. border collie, owczarek niemiecki, owczarek belgijski, owczarek australijski, owczarek szetlandzki, collie, polski owczarek nizinny, puli i welsh corgi. Psy stróżujące stada, takie jak owczarek podhalański, bywają klasyfikowane w innych grupach.

Jaki pies pasterski jest najlepszy dla rodziny?

Dla aktywnej rodziny często poleca się owczarka szetlandzkiego, collie lub polskiego owczarka nizinnego. Wybór zależy jednak od czasu na ruch, szkolenie i pielęgnację sierści, dlatego warto porównać kilka ras.

Czy psy pasterskie nadają się do mieszkania?

Niektóre, na przykład sheltie czy corgi, dobrze odnajdują się w mieszkaniu, jeśli mają codzienny ruch i zadania dla głowy. Duże psy stróżujące stada lepiej czują się przy domu z ogrodem.

Dlaczego pies pasterski podgryza dzieci w nogi?

To naturalny instynkt zaganiania, który pies przenosi na biegających domowników. Pomaga przekierowanie energii na zabawy z zabawką i naukę spokoju, a nie karanie.

Czym różni się pies pasterski od psa stróżującego stada?

Psy pasterskie zaganiające pracują blisko pasterza i kierują ruchem stada. Psy stróżujące, takie jak owczarek podhalański czy kuvasz, pilnują stada samodzielnie i bronią go przed drapieżnikami.

Podsumowanie

Owczarki to psy pracy: bystre, zaangażowane i oddane, ale wymagające dużo ruchu, szkolenia i zajęć dla głowy. Zatem przed wyborem zastanów się, czy szukasz psa zaganiającego do sportu, czy spokojniejszego stróża przy domu, i dopasuj rasę do swoich możliwości. Więcej o tym, jak takie psy pracują i jak z nimi żyć, przeczytasz w artykule pies pasterski: rodzaje i życie w domu.