Retriever z Nowej Szkocji: charakter, wygląd i wymagania tollera
Retriever z Nowej Szkocji (nova scotia duck tolling retriever, w skrócie toller) to najmniejszy z retrieverów, rudy pies myśliwski z Kanady, który wabi kaczki zabawą na brzegu, a potem aportuje je z wody. Jest energiczny, inteligentny i bardzo pracowity. Świetnie sprawdza się u aktywnych ludzi, ale nie jest psem do spokojnego, kanapowego życia.
W skrócie:
- Mierzy orientacyjnie 45 do 51 cm w kłębie i waży około 17 do 23 kg.
- Ma bardzo dużo energii i potrzebuje codziennego ruchu oraz pracy.
- Uwielbia aportowanie i wodę, świetnie sprawdza się w sportach.
- Gdy jest podekscytowany, potrafi wydawać wysoki pisk, tak zwany toller scream.
- W rasie występują choroby autoimmunologiczne i dziedziczne choroby oczu.
Cechy rasy: Retriever z Nowej Szkocji
- Kraj pochodzenia
- Kanada
- Grupa FCI
- 8, aportery, płochacze, psy wodne
- Wielkość
- średnia
- Wysokość w kłębie
- pies 48 do 51 cm, suka 45 do 48 cm
- Masa ciała
- orientacyjnie 17 do 23 kg
- Długość życia
- orientacyjnie 12 do 14 lat
- Szata
- średnio długa, wodoodporna
- Umaszczenie
- rude lub pomarańczowe, białe znaczenia
- Energia i potrzeba ruchu
- Łatwość szkolenia
- Stosunek do dzieci
- Stosunek do innych psów
- Pielęgnacja sierści
- Linienie
- Szczekliwość
- Do mieszkania w bloku
Historia i pochodzenie tollera
Rasa powstała w XIX wieku w kanadyjskiej prowincji Nowa Szkocja. Myśliwi zauważyli, że kaczki podpływają z ciekawości do lisa, który bawi się na brzegu. Postanowili wykorzystać to zachowanie: wyhodowali rudego psa, który biega po brzegu, aportuje rzucany patyk i macha puszystym ogonem. Zaciekawione ptaki podpływają bliżej, a następnie myśliwy oddaje strzał, a pies aportuje zdobycz z wody.
Pochodzenie rasy nie jest do końca znane. Według jednej teorii przodkiem tollera był europejski czerwony pies wabiący, przywieziony przez osadników. Inna wskazuje na podobieństwo do holenderskiego płochacza holenderskiego, czyli kooikerhondje, który również wabił kaczki. Prawdopodobnie w rasie płynie też krew spanieli, seterów i retrieverów. Kanadyjski związek kynologiczny uznał rasę w 1945 roku, a następnie uznała ją również FCI.

Wygląd i wzorzec retrievera z Nowej Szkocji
To pies średniej wielkości, zwarty, muskularny i zwinny. Według wzorca FCI pies mierzy orientacyjnie od 48 do 51 cm w kłębie, a suka od 45 do 48 cm. Masa ciała nie jest podana we wzorcu, typowo mieści się orientacyjnie w przedziale od 17 do 23 kg.
Głowa ma kształt klina, z szeroką czaszką i umiarkowanym stopem. Oczy są migdałowate, bursztynowe lub brązowe, o przyjaznym, czujnym wyrazie. Natomiast uszy są trójkątne, wysoko osadzone i wiszące. Ogon jest gęsto owłosiony i w ruchu noszony wesoło, co podczas wabienia przyciąga uwagę ptaków. Ponadto łapy mają błony pławne, dzięki którym pies świetnie pływa.
Szata i umaszczenie
Szata jest podwójna i wodoodporna: miękki, gęsty podszerstek i średnio długi włos okrywowy, prosty lub lekko falisty. Chroni psa nawet w lodowatej wodzie. Umaszczenie jest rude lub pomarańczowe w różnych odcieniach. Typowe są białe znaczenia na koniuszku ogona, łapach, piersi lub w postaci strzałki na głowie, chociaż nie każdy pies je ma.

Charakter i temperament: jaki jest toller?
Toller jest energiczny, inteligentny i bardzo chętny do pracy. Kocha aportowanie, wodę i wszystkie zadania, które angażują go fizycznie i umysłowo. W domu bywa czuły i przywiązany do rodziny, ale nawet tam pozostaje czujny i gotowy do działania. Z doświadczenia opiekunów wynika, że najlepiej czuje się, gdy ma pracę, a nudny dzień szybko odbija się na jego zachowaniu.
Wobec obcych bywa powściągliwy, rzadziej entuzjastyczny niż golden czy labrador. Z innymi psami zwykle dogaduje się dobrze. Charakterystyczną cechą rasy jest tak zwany toller scream, czyli wysoki pisk lub krzyk, który pies wydaje z ekscytacji, na przykład przed rzutem piłki lub wyjściem na spacer. Dla niektórych opiekunów i sąsiadów bywa to zaskoczeniem.
Jak toller wabi kaczki?
Praca tollera wygląda nietypowo jak na psa myśliwskiego. Najpierw myśliwy ukrywa się na brzegu i rzuca psu patyk lub aport. Pies biega wzdłuż wody, skacze i macha ogonem, a następnie znika na chwilę w trzcinach i znów się pojawia. Kaczki, zaciekawione tym ruchem, podpływają coraz bliżej. Gdy znajdą się w zasięgu, myśliwy przywołuje psa, a po strzale toller aportuje ptaki z wody. Dlatego ta rasa łączy dwie umiejętności: wabienie i klasyczne aportowanie. W praktyce właśnie stąd bierze się jej ogromna potrzeba ruchu i zabawy z piłką.
Dla kogo jest retriever z Nowej Szkocji?
To rasa dla aktywnych ludzi, którzy lubią spędzać czas na zewnątrz. Sprawdzi się najlepiej, gdy:
- Masz czas na co najmniej dwie godziny aktywności dziennie, w tym aportowanie i pływanie.
- Polujesz albo chcesz trenować sporty, na przykład agility, dog frisbee, flyball, obedience lub dummy.
- Lubisz szkolenie i chcesz rozwijać psa przez całe życie.
- Masz dostęp do jezior, rzek lub terenów, gdzie pies może bezpiecznie pobiegać.
- Akceptujesz ekscytację i głośne okrzyki psa w emocjonujących sytuacjach.
Natomiast osoby szukające spokojnego psa do mieszkania na krótkie spacery powinny rozważyć inną rasę. Przed decyzją przeczytaj nasz tekst zanim kupisz tollera i rozwiąż quiz, jaka rasa psa pasuje do Ciebie.

Wychowanie i szkolenie tollera
Toller uczy się szybko i chętnie, ale łatwo się nudzi. Dlatego najlepiej sprawdzają się krótkie, urozmaicone sesje oparte na nagrodach i zabawie. Kary fizyczne i krzyk są szkodliwe, ponieważ obniżają motywację i zaufanie wrażliwego psa.
Najważniejsza jest nauka spokoju i kontroli emocji. Od szczeniaka nagradzaj wyciszenie, ucz czekania przed rzutem zabawki i przerywaj zabawę, gdy pies staje się zbyt podekscytowany. Ponadto zadbaj o socjalizację z ludźmi, psami i różnymi miejscami. W praktyce wiele osób zauważa, że ćwiczenia aportowania z elementami posłuszeństwa świetnie łączą potrzeby tollera z nauką samokontroli. Więcej wskazówek znajdziesz w kategorii tresura psa.
Najczęstsze błędy opiekunów
- Za mało ruchu i zadań, co prowadzi do niszczenia, piszczenia i nadpobudliwości.
- Rzucanie piłki bez końca, które nakręca emocje zamiast uczyć spokoju.
- Brak nauki wyciszenia, przez co pies nie potrafi odpoczywać w domu.
- Zbyt intensywne treningi u szczeniaka, które obciążają rosnące stawy.

Pielęgnacja retrievera z Nowej Szkocji
Szata jest wodoodporna i stosunkowo łatwa w pielęgnacji. Wystarczy szczotkowanie raz lub dwa razy w tygodniu, a w okresie linienia częściej. Kąpiel jest potrzebna rzadko, ponieważ częste mycie usuwa naturalną warstwę ochronną włosa.
Po kąpielach w jeziorze lub rzece dokładnie osusz uszy, aby zapobiec stanom zapalnym. Regularnie przycinaj sierść między opuszkami, sprawdzaj łapy pod kątem skaleczeń i kłosów, obcinaj pazury i dbaj o zęby. Ponadto po spacerach w terenie oglądaj sierść pod kątem kleszczy.

Żywienie retrievera z Nowej Szkocji
Aktywny toller potrzebuje karmy dobrze zbilansowanej, dopasowanej do poziomu ruchu. Wybieraj pełnoporcjową karmę dla średnich, aktywnych psów i zwiększaj porcję w okresach intensywnej pracy lub treningów. Pomoże Ci w tym kalkulator ile karmy dla psa. Smakołyki treningowe odejmuj od dziennej porcji.
Nie podawaj psu czekolady, ksylitolu, winogron i rodzynek, cebuli ani czosnku, gdyż są dla niego toksyczne. Po intensywnym wysiłku daj psu chwilę odpoczynku przed posiłkiem.
Zdrowie i choroby rasy retriever z Nowej Szkocji
Toller jest ogólnie zdrowy, jednak mała pula genetyczna sprawia, że w rasie występują pewne choroby dziedziczne:
- Choroby autoimmunologiczne, na przykład zaburzenia tarczycy, toczeń i choroba Addisona.
- Postępujący zanik siatkówki i inne dziedziczne choroby oczu.
- Dysplazja stawów biodrowych i łokciowych.
- Rozszczep podniebienia u szczeniąt, wykrywany zwykle tuż po urodzeniu.
Objawy, które opiekun może zauważyć sam, to osowiałość, przyrost masy ciała mimo diety, zmiany na skórze i nosie, kulawizna, słabsze widzenie po zmroku oraz nagłe osłabienie, wymioty i odwodnienie.
Skontaktuj się z lekarzem weterynarii, jeśli pies jest wyraźnie osłabiony, wymiotuje, ma biegunkę, nagle traci kondycję lub gorzej widzi. Ten tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje wizyty u weterynarza.

Ile kosztuje szczeniak tollera i jak wybrać hodowlę?
Toller zyskuje w Polsce popularność, ale hodowli wciąż jest niewiele, dlatego na szczeniaka często trzeba poczekać. Cena zależy od rodowodu, wyników badań rodziców, renomy hodowli i kraju pochodzenia. Zamiast kierować się jedną kwotą, porównaj kilka hodowli.
Wybieraj hodowlę zarejestrowaną w organizacji uznawanej przez FCI. Zapytaj o badania stawów i oczu rodziców, o testy genetyczne oraz o przypadki chorób autoimmunologicznych w linii. Szczeniak powinien mieć metrykę, książeczkę zdrowia, szczepienia i czip. Informacje o rasach i hodowlach znajdziesz na stronie Związku Kynologicznego w Polsce oraz w naszym katalogu hodowli.

Najczęściej zadawane pytania
To wysoki pisk lub krzyk, który toller wydaje z ekscytacji, na przykład przed rzutem piłki. Można go ograniczyć nauką spokoju, ale u wielu psów pozostaje.
Może mieszkać w bloku, jeśli codziennie ma dużo ruchu, aportowania i zajęć dla głowy. Bez tego staje się niespokojny i głośny.
Toller jest mniejszy, bardziej energiczny i rudy, często z białymi znaczeniami. Golden retriever jest większy, spokojniejszy i zwykle bardziej otwarty na obcych.
Zwykle tak, jest wesoły i lubi zabawy. Ze względu na energię zabawy z małymi dziećmi powinny być nadzorowane.
Orientacyjnie od 12 do 14 lat. Na długość życia wpływają genetyka, aktywność, dieta i regularna profilaktyka.
Podsumowanie
Toller to mały, rudy retriever o ogromnej energii i pasji do pracy. Świetnie odnajduje się u aktywnych ludzi, którzy zapewnią mu aportowanie, wodę, sport i spokojne szkolenie samokontroli. W zamian odwdzięcza się radością i oddaniem. Jeśli chcesz porównać go z innymi psami tej grupy, przeczytaj tekst o retrieverach i ich odmianach.
Czytaj także
Porady rasPsy o maści białej
Porady rasPies dla alergika: rasy, które uczulają mniej, i jak wybrać psa
Rasy psówLista ras psów agresywnych w Polsce: 11 ras i wymagane zezwolenie
Płochacze, psy aportujące i psy dowodneRasy spanieli
Rasy psówNajmniejsze psy świata: 10 małych ras, wymiary i porady
Alfabetyczna lista rasSzpic miniaturowy (pomeranian): charakter, waga, pielęgnacja, cena
Rasy psówNajwiększe rasy psów: olbrzymy od A do D (część 1)
Alfabetyczna lista rasOwczarek niemiecki krótkowłosy: charakter, wzorzec, zdrowie i cena

