Owczarek szkocki blue merle: wygląd, genetyka, zdrowie

6 min czytania

Owczarek szkocki blue merle to collie o marmurkowym umaszczeniu: srebrnoniebieskiej szacie z czarnymi łatami, białymi znaczeniami i podpalaniem. Za ten kolor odpowiada gen merle, który rozjaśnia czarny pigment. Jeśli marzysz o takim psie, poznaj zasady dziedziczenia, bo nieodpowiedzialne kojarzenie psów merle może prowadzić do poważnych wad zdrowotnych.

W skrócie:

Blue merle to jedno z trzech umaszczeń uznanych we wzorcu collie, obok sobolowego i trójkolorowego.
Kolor występuje zarówno u collie długowłosych, jak i krótkowłosych.
Gen merle u pojedynczej kopii nie szkodzi, ale podwójna kopia zwiększa ryzyko głuchoty i wad oczu.
Charakter i potrzeby psa nie zależą od koloru sierści.

Cechy: owczarek szkocki blue merle

Kraj pochodzenia: Wielka Brytania
Grupa FCI: I, owczarki
Umaszczenie: srebrnoniebieskie z czarnymi łatami
Oczy: ciemne, niebieskie lub nakrapiane

Owczarek szkocki blue merle o marmurkowej, srebrnoniebieskiej szacie — Owczarek szkocki blue merle, odmiana długowłosa.

Spis treści

Jak wygląda collie blue merle?

Szata blue merle ma czyste, srebrnoniebieskie tło, na którym rozsiane są nieregularne czarne łaty i plamki. Ponadto zwykle towarzyszą im białe znaczenia typowe dla collie: kołnierz, pierś, łapy i koniec ogona. Na pysku, łapach i wewnętrznej stronie ud pojawia się podpalanie, chociaż wzorzec dopuszcza jego brak.

Co więcej, według wzorca pożądane jest jasne, srebrne tło bez rdzawego nalotu. Dużych czarnych plam, zlewających się w jednolitą czerń, nie uważa się za pożądane. Wzorzec obu odmian publikuje FCI, Międzynarodowa Federacja Kynologiczna, we wzorcach owczarków szkockich.

Collie blue merle z białym kołnierzem i podpalaniem na pysku — Biały kołnierz i podpalanie na pysku to typowe znaczenia blue merle.

Czy blue merle ma niebieskie oczy?

Często, jednak nie zawsze. Gen merle może rozjaśniać także tęczówkę, dlatego oko bywa całkiem niebieskie, częściowo niebieskie albo nakrapiane. U collie blue merle wzorzec akceptuje takie oczy, natomiast u psów sobolowych i trikolorów oczy powinny być ciemne.

Umaszczenia collie: blue merle, trikolor i sobolowy

Collie występuje w trzech uznanych umaszczeniach. Poniższa tabela pomaga je odróżnić.

Umaszczenie	Wygląd	Jak często
Sobolowe z białym	od jasnozłotego do mahoniowego	najczęściej spotykane
Trójkolorowe	czarne z podpalaniem i bielą	częste
Blue merle	srebrnoniebieskie z czarnymi łatami	rzadsze

W Polsce collie blue merle spotyka się rzadziej niż sobolowe. Dlatego wiele osób, które pierwszy raz widzą takiego psa, nie rozpoznaje w nim rasy znanej z filmów o Lassie.

Blue merle collie stojący bokiem, widoczne marmurkowe łaty — Łaty u blue merle układają się nieregularnie i u każdego psa inaczej.

Skąd się bierze umaszczenie blue merle?

Blue merle to w istocie trikolor, u którego działa dominujący gen merle. Następnie gen ten rozjaśnia przypadkowe fragmenty czarnego pigmentu do szaroniebieskiego, pozostawiając czarne łaty. Dzięki temu każdy pies ma niepowtarzalny wzór.

Dla przyszłego opiekuna i hodowcy najważniejsze są zasady kojarzeń:

Merle z psem bez genu merle daje mioty, w których część szczeniąt jest blue merle, a część ma kolor rodzica bez merle.
Merle z merle grozi szczeniętami z podwójną kopią genu, tak zwanymi double merle.
Psy double merle są często w dużej części białe i mają wysokie ryzyko głuchoty oraz wad oczu.
Kojarzenie blue merle z psem sobolowym bywa niezalecane, ponieważ powstają sobole merle, trudne do rozpoznania wizualnie.

Rzetelny hodowca nie kojarzy dwóch psów merle. Jeśli w ogłoszeniu widzisz białe szczenię „rzadkiego koloru” z obojga rodziców merle, potraktuj to jako sygnał ostrzegawczy.

Historia umaszczenia merle u collie

Najpierw warto wiedzieć, że collie wywodzą się z owczarskich psów Szkocji i północnej Anglii, które pilnowały i zaganiały owce. Hodowla rasowa rozwinęła się w XIX wieku, kiedy zainteresowała się nią królowa Wiktoria. Umaszczenie merle znane było wśród psów pasterskich od dawna, chociaż przez pewien czas uważano je za mniej pożądane. Jednak z czasem zostało zaakceptowane i dziś jest pełnoprawną częścią wzorca.

Owczarek blue merle leżący na trawie — Collie blue merle ma ten sam łagodny charakter co inne collie.

Charakter i potrzeby collie blue merle

Przede wszystkim kolor sierści nie wpływa na temperament. Collie blue merle jest tak samo łagodny, wrażliwy i przywiązany do rodziny jak każdy collie. Dobrze się uczy, chętnie bierze udział w agility czy obedience i potrzebuje codziennej porcji ruchu oraz zajęć dla głowy. Może mieszkać w bloku, jeśli zapewnisz mu wystarczająco dużo aktywności.

Również pielęgnacja jest taka sama jak u innych collie. Szczegóły czesania i radzenia sobie z linieniem opisuje poradnik pielęgnacja owczarka szkockiego collie.

Zdrowie owczarka szkockiego blue merle

Collie blue merle z pojedynczą kopią genu merle ma takie same predyspozycje zdrowotne jak pozostali przedstawiciele rasy. Należą do nich między innymi anomalia oka collie, postępujący zanik siatkówki i mutacja MDR1, która powoduje nadwrażliwość na niektóre leki. Duże i średnie psy bywają też narażone na choroby stawów.

Zapytaj hodowcę o badania oczu rodziców i test MDR1. Przed podaniem środków przeciwpasożytniczych lub innych leków poinformuj lekarza weterynarii, że Twój pies to collie. Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje wizyty u weterynarza.

Dwa owczarki szkockie blue merle obok siebie — Każdy blue merle ma niepowtarzalny układ łat.

Ile kosztuje szczeniak collie blue merle?

Cena szczeniaka z rodowodem zależy od hodowli, linii, wyników badań rodziców i regionu. Blue merle bywa nieco droższy ze względu na mniejszą dostępność, ale sam kolor nie powinien być głównym kryterium. Lepiej zapłacić za szczenię po zbadanych rodzicach niż przepłacić za „rzadki kolor” z niepewnego źródła. Hodowle zarejestrowane w ZKwP znajdziesz w katalogu hodowli psów.

Najczęściej zadawane pytania

Co to znaczy blue merle u collie?

Blue merle to marmurkowe umaszczenie: srebrnoniebieskie tło z nieregularnymi czarnymi łatami, zwykle z białymi znaczeniami i podpalaniem. Powstaje z rozjaśnienia czarnego pigmentu przez gen merle u psa, który genetycznie jest trikolorem.

Czy collie blue merle ma niebieskie oczy?

Może mieć jedno lub oba oczy niebieskie albo z niebieskimi plamkami, ale to nie reguła. Wzorzec dopuszcza u blue merle oczy niebieskie lub nakrapiane, natomiast u innych umaszczeń oczy powinny być ciemne.

Dlaczego nie łączy się dwóch psów merle?

W skojarzeniu merle z merle część szczeniąt otrzymuje dwie kopie genu, tak zwane double merle. Takie psy są przeważnie w dużej części białe i mają wysokie ryzyko głuchoty, wad oczu, a nawet ślepoty.

Czy blue merle jest droższy?

Bywa droższy, ponieważ to umaszczenie spotyka się rzadziej, jednak sam kolor nie powinien decydować o cenie. Ważniejsze są badania rodziców, rodowód i warunki odchowu.

Czy collie blue merle jest bardziej chorowity?

Pojedyncza kopia genu merle zasadniczo nie czyni psa chorowitym. Collie blue merle ma te same predyspozycje co cała rasa, między innymi anomalię oka collie i mutację MDR1, więc badania rodziców są tak samo ważne.

Podsumowanie

Blue merle to jedno z najpiękniejszych umaszczeń collie, ale za efektowną szatą stoi genetyka, którą trzeba rozumieć. Pojedynczy gen merle nie szkodzi psu, natomiast kojarzenie dwóch psów merle grozi wadami słuchu i wzroku. Charakter, potrzeby i pielęgnacja są takie same jak u każdego collie. Pełny opis rasy znajdziesz w profilu owczarek szkocki długowłosy, a odmianę krótkowłosą w tekście o tym, czym jest owczarek szkocki krótkowłosy.